Перейти к основному содержанию

kursiv_in_telegram.JPG


183 просмотра

Оралдық монополияға қарсы қызмет өкілдері бизнеске әділетсіздік танытты ма?

Ал олар өз кезегінде кәсіпкерлер бағаны алдын-ала келісіп қойған деп күдіктенеді

Фото: Shutterstock

Батыс Қазақстан облысының «Атамекен» Өңірлік кәсіпкерлер палатасында монополияға қарсы ережелердің түсіндірілуі жөнінде дау өршіді. 19 тамызда Кәсіпкерлердің құқығын қорғау және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл кеңесі монополияға қарсы департамент бизнесмендерді негізсіз қудалап жатыр деп мәлімдеді. Бірақ шенеуніктер өз ұстанымынан танбақ емес, сондай-ақ оларды прокуратура да қолдап отыр. Ал сот кәсіпкерлер жағында.

Қант «қосып», газды қымбаттатқан

Батыс Қазақстанның бірнеше кәсіпкеріне сұйытылған табиғи газдың көтерме құны мен қант бағасын өзара келісіп белгіледі деген айып тағылған. Монополияға қарсы департамент қызметкерлерінің айтуынша, Орал мен Ақтөбе қаласындағы «Алтындары» ЖШС, «Анвар», «Лучшее решение» и «Идеал-маркет» деген 4 гипермаркеттің иелеріне былтыр жазда қантқа бірдей баға белгіледі деген айып тағылып, әкімшілік іс қозғалады. Кәсіпкерлерге аса ірі көлемде айыппұл төлеп, келісімнен түскен табыстан айырылу қаупі төнген еді. 

Жақында Орал қаласының мамандандырылған әкімшілік соты монополияға қарсы қызметтің кәсіпкерлерді жауапқа тарту туралы талабын қолдап, «қант дауының» тек бір қатысушысына байланысты шешім шығарды.

«Нарықты талдау барысында біз бәсекелестікке қарсы келісім белгілерін, яғни, қант бағасын келісіп қоятындарын анықтадық. Тергеу жүргізіліп, нәтижесінде әкімшілік іс қозғалды. «Ақтөбе» ЖШС бәсекелестікті қорғау  туралы келісімді бұзғаны үшін кінәлі деп танылды», - деді Курсивке берген түсіндірмесінде БҚО табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестікті қорғау департаменті тергеу бөлімінің бастығы Марлен Хамзин.

Оның айтуынша, монополияға қарсы комитет тағы екі компания: сұйытылған газды көтерме сатумен айналысатын «BKKS LPG» ЖШС мен «Тәуекел» ЖШС-ның үстінен сотқа шағым түсірген. Департамент бұл мекемелер алдын-ала келісіп, газдың көтерме бағасын тоннасына 90 теңгеге қымбаттатқан деген қорытындыға келген. Хамзин мырзаның айтуынша, баға базар бағамымен салыстырғанда тым жоғары болған.

«Өкінішке қарай, бұл істе жеңіліп қалдық. Сот алдын-ала келісім болмады деген қорытындыға келіп, ешқандай құқық бұзушылық жоқ деген шешім шығарған. Дегенмен біз екі ЖШС өзара келісім бойынша жұмыс істеді деп ойлаймыз, олар керісінше, бір-бірімен бәсекеге түсіп, тұтынушы үшін күресуі керек еді», - дейді Хамзин мырза. 

Бұл шағымды облыстық прокуратура да қолдап отыр, сондықтан сот шешіміне қарсы шағым дайындалып жатыр. 

Шағымның еш негізі жоқ

Десе де Өңірлік кәсіпкерлер палатасы өз пікірінен танған жоқ. Палата өкілдерінің тұжырымдауынша, елдегі бизнес-климатты жақсарту мақсатында жүргізіліп жатқан саясатқа қарамастан, мемлекеттік мекемелерде кәсіпкерлердің жұмысына кедергі келтіретін фактілер жетіп артылады. 

«Кәсіпкерлерді заңсыз әкімшілік қысымнан қорғау тек кәсіпкерлердің іс-әрекетіне ғана емес, құзіретті орындар мен соттың қолданыстағы заннаманы дұрыс пайдалануы және олардың қызметкерлерінің кәсіби біліктілігіне тікелей байланысты» деп тұжырымдайды сотта газ компанияларының мүддесін қорғаған заңгер Нұрлыбек Жүсіпәлиев. 

Ол монополияға қарсы департаменттің кәсіпкерлерге қатысты негізсіз әкімшілік іс қозғауы созылмауы ауруға айналып бара жатқанын айтады. Өңірлік кәсіпкерлер палатасының талдауына сүйене отырып,  монополияға қарсы мекеме тергеу жүргізу барысында объективті шешім қабылдауға әсер ететін барлық мән-жайды толық зерттемеген және дұрыс құқықтық баға бермеген дей келе: «Көбіне бұндай тергеулерде құқықтық нормалар бұзылып, негізсіз айып тағылады» деп пайымдайды. 
Нұрлыбек Жүсіпәлиевтің  мәліметі бойынша, 2019 жылдың бірінші жартыжылдығында Орал қаласының әкімшілік сотында  ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 159-бабы («Монополиялық қызмет») бойынша 6 іс қаралған. Соның ішінде «BKKS LPG» ЖШС және «Тәуекел» ЖШС-не қатысты іс қылмыстық негізі жоқ деп танылып, іс қысқартылған, ал сәуір айынан «Алтындары» және «Анвар» ЖШС-не қатысты іс қайта қаралып, сот-қылмыстық сараптама жүргізілуіне байланысты, әзірге тоқтап тұр. Ал қалған 2 іс басқа облыстың сотына жіберілген.

Адвокаттың айтуынша, «BKKS LPG» ЖШС-не қысым департамент өкілдері фирма басшыларын сұйытылған  газ сатуда өз қызметін асыра пайдаланды деп айыптаған  2018 жылы басталған.

«Өңірлік кәсіпкерлер палатасының қолдауымен компания 2018 жылдың желтоқсанындағы сотта жеңіп шықты. Алайда сот компания мүддесін қорғап шықса да, мемлекеттік орган тарапынан шағын кәсіпкерлік нысанына қатысты заңсыз қысым тоқтамады. Соттан соң көп ұзамай, 4 қаңтар күні монополияға қарсы департамент «BKKS LPG» ЖШС-нің жұмысынан тағы бір кемшілік тауып, газ сатумен айналысатын басқа фирма, «Тәуекел» ЖШС-мен алдын-ала келісіп, бір бағаны қойды деген айып тақты. Соның негізінде  ӘҚК 159-бабының 2-бөлігі бойынша хаттама толтырды», - деді адвокат.

Кәсіпкерлер алдымен Ұлттық экономика министрлігі Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті және тұтынушылардың құқықтарын қорғау комитетінің арнайы комиссиясына жүгінген еді, бірақ одан еш нәтиже шықпады. Содан кейін екі кәсіпкер БҚО Өңірлік кәсіпкерлер палатасы мен сотқа шағым түсіреді. Аталмыш  ЖШС-нің қойған бағаларына ӨКП заңгерлері жасаған талдау департамент тұжырымының негізсіз екенін көрсетті. Сондықтан палата сотта кәсіпкерлерді қолдап, оларға заңдық көмек берген.

Құпия келісім құны -10 миллион

«BKKS LPG»ЖШС мен «Тәуекел»ЖШС-нің бағаны келісіп қойғаны нақты дәлелденбеді деп санаймыз, ал департаменттің айтқан уәжі негізсіз. Мәселен, олар сұйытылған газ көлемін бөлу жөніндегі облыстық комиссияда  бірдей баға қоятындарын ашық айтқан болатын», - деді заңгер.
  
Әкімшілік сотта бұл іс бір айдан аса қаралды. Сот екі тараптың айғақтарын зерделей келе, департаменттің әкімшілік хаттамалар толтыруын заңсыз деп тауып,  кәсіпкерлерге қатысты іс қылмыстық құрамның болмауына байланысты тоқтатылды.

ҚР ӘҚК 159-бабының 2-бөліміне сәйкес, әр ЖШС-ның монополиялық қызметтен түскен табысы толықтай тәркіленіп, оған қоса осы табыстың 3 пайызына дейін айыппұл төлеу қаупі төнген. Монополияға қарсы күрес департаментінің дерегі бойынша, «BKKS LPG» ЖШС-нің бұл табысы 9,8 млн теңгені құраса, 295 мың теңге көлемінде әкімшілік айыппұл салынуы тиіс еді. Ал «Тәуекел» ЖШС-ның кірісі 1,2 млн теңгені құраған. Оған қоса жиынға қатысушылар «BKKS LPG» ЖШС-на бір жылдан бері жасалған қысым ұжымда қиындық тудырып, компания қызметіне кері әсер еткенін атап өтті. 

«Өңірлік палата мен біздің заңнамалық актілерді түсінуіміз әртүрлі. Біздің мақсат бизнестің басын дауға қалдыру емес. Келісіп қойылған бағаның белгілерін байқасақ, бірден тергеу амалдарын жүргізуді талап ететін заңнама бар. Біз бұл белгілерді тек сұрақ-жауап алып анықтай алмаймыз»,- дейді Хамзин мырза.


356 просмотров

Строители Караганды требуют принять методику расчета стоимости работ при ЧС

Они уверены, что такой документ даст им уверенность, если они будут незамедлительно приступать к ликвидации последствий катаклизмов

Фото: Олег Спивак

Особенно остро этот вопрос стоит сейчас, когда на 97% завершены восстановительные работы в городе Арыси Туркестанской области, где в июне 2019 года прогремели взрывы на военных складах. Предприниматели, восстанавливающие жилые дома и другие объекты, опасаются, что и на этот раз им заплатят меньше, чем положено. 

Напомним, со всего Казахстана на помощь жителям Арыси пришли около 120 строительных компаний. В том числе 25 карагандинских, выполнивших заявленный объем работ одними из первых, восстановив 519 квартир в 11 многоэтажках и 72 частных дома. Кроме того, они подарили городу новую спортивную площадку с тренажерами. 

По предварительным данным министра финансов РК Алихана Смаилова, для восстановления Арыси требовалось 34,5 млрд тенге, большую часть этой суммы планировалось выделить из резерва правительства и бюджетов регионов.

«Кинули два раза»

По мнению предпринимателей, их опасения вполне обоснованны, поскольку уже были случаи, когда за оказанную своевременную помощь строителям выплачивали гораздо меньше изначально оговоренной суммы. 

В 2014 году в селе Кокпекты близ Караганды произошел прорыв дамбы, в 2015-м паводки затопили 35 населенных пунктов, сильнее всех из которых пострадал поселок имени Габидена Мустафина. В результате природных бедствий сотни людей остались без крова. 

Председатель ПК «Аспап» Толеген Ашимов утверждает: чаще всего в случаях ЧС бизнесмены по просьбе госорганов приступают к работам сразу. Между тем оценщики и проектировщики составляют расчеты в течение двух-трех месяцев. К моменту их изготовления подрядчики выполняют уже половину заявленного объема работ. А к окончанию строительства уходят в минус, поскольку сметная стоимость работ оказывается вдовое меньше реальной. 

«Такое отношение ведет к недоверию к государству. В Жамбылской области было землетрясение, рухнул поселок. Мы первыми отстроились, ушли. Потом узнали, что нам будут платить по $200 за квадратный метр. Кто хоть немного ориентируется в ценах, понимает, что это красивый бросок. Было наводнение в Кокпекты. Мы долго и упорно строили. Каждый ребенок с порога своего дома ушел в школу. Но власти приняли решение заплатить всего 80 тыс. тенге за квадрат», – сказал Ашимов на недавнем заседании совета по строительству Палаты предпринимателей Карагандинской области. 

Его слова подтвердила исполнительный директор Ассоциации застройщиков Карагандинской области Найля Каирбекова

«В 2014 и 2015 годах наши компании начали ликвидацию ЧС без документов. Я буду говорить жаргоном: нас кинули два раза. Что сегодня сделали некоторые компании? Взяли те же грабли и пошли. Чего и следовало ожидать. На мое имя буквально вчера поступило письмо с просьбой оказать содействие по выплате заработной платы, погашению расходов на приобретение строительных материалов и техники по ликвидации ЧС в Арыси», – сообщила она. 

Письмо депутатам 

Как говорит заместитель руководителя управления финансов Карагандинской области Ардак Саттыбаева, выделение средств из резерва регламентируется четкими правилами. 

«При возмещении ущерба, нанесенного ЧС, прежде всего необходима оценка его масштаба. Если объект был застрахован, средства выплачивает страховая компания, в противном случае – государство. При этом деньги застройщику без наличия проектно-сметной документации, прошедшей экспертизу, не переводятся», – подчеркнула чиновница. 

Однако предприниматели считают, что заведенный порядок не учитывает фактора внезапности, характерного для чрезвычайных ситуаций. Чтобы расставить все точки над i во взаимоотношениях с государством, они планируют обратиться к депутатам мажилиса и в Комитет по строительству Министерства экономики РК. 

«Мы предлагаем разработать типовые проекты, которые будут проходить государственную экспертизу и запускаться в ход без всяких отсрочек, как только наступила ЧС. Государство должно принять закон или подзаконный акт, определяющий данный порядок, а также создать специальный фонд, откуда бы сразу выделялись деньги при объявлении ЧС. Таким документом может стать методика расчета стоимости строительных работ в чрезвычайных ситуациях, которая применялась в советские времена. Я предлагала ее разработать и принять еще в 2016 году», – отметила Каирбекова. 

Утром – деньги 

Впрочем, среди членов строительного комитета нашлись и сторонники действующего законодательного порядка. Как полагает исполнительный директор ТОО «ProIux LTD» Николай Абт, предприниматели могут сами решить свою проблему, если откажутся строить без предварительного заключения договора с заказчиком. 

«Смету составлять долго, но договор – нет. Значит, не следует начинать строить, пока госорган не найдет возможности его заключить», – выразил мнение он. 

По словам генерального директора ТОО «БК-СТРОЙ» Сергея Кима, сегодня проблемы возникают на стадии выделения средств для погашения затрат, понесенных строительными фирмами. 

«С предпринимателями, которые восстанавливали Арысь, договоры были заключены. В них прописано, что сумма будет корректироваться по факту выполнения работ. Проблема в другом: когда все работы выполнены, акты подписаны, не происходит перечисления средств», – отмечает спикер. 

Трудности с оформлением документов и оплатой услуг строительных компаний, устраняющих последствия ЧС, знакомы бизнесменам не только Карагандинской области, но и в других регионах страны. 

«Проблема в том, что сейчас деньги поступают после завершения строительства. За счет республиканского и областного бюджетов нужно создавать фонды по борьбе со стихийными бедствиями. Такие подушки безопасности существуют во многих странах мира. Предприниматели больше не хотят работать по принципу «утром – стулья, вечером – деньги». Но не факт, что за восстановление Арыси с ними полностью рассчитаются», – сказал «Курсиву» председатель Союза строителей Казахстана Талгат Ергалиев

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

b2-uchet_kursiv.png

Цифра дня

1,6 млрд
тенге
задолжали казахстанские работодатели своим работникам

Цитата дня

Порой некоторые лозунги и призывы выглядят крайне привлекательными, но их авторы не несут ответственности перед страной. Реформы ради реформ - это верный путь к кризису и потери управляемости государством. Уверен, никто из нас этого не желает. Развитие должно быть последовательным, поступательным, без забегания вперед, но и без отставания.

Касым-Жомарт Токаев
президент Республики Казахстан

Спецпроекты

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Биржевой навигатор от Freedom Finance

Биржевой навигатор от Freedom Finance


KAZATOMPROM - IPO уранового гиганта
Новый Курс - все о мире инвестиций

Банк Хоум Кредит

Home Credit Bank


Новый Курс - все о мире инвестиций
Новый Курс - все о мире инвестиций