Перейти к основному содержанию

kursiv_in_telegram.JPG


387 просмотров

Қазақстан сүт зауыттары шикізат тапшылығын сезінуі мүмкін

Өйткені қайта өңдеуге тапсырылатын сүттің тең жартысы Кедендік одақ техникалық талаптарына сай емес

Фото: Shutterstock

2020 жылдың 1 қаңтарында Қазақстанға аталмыш саланы ретке келтіру үшін берілген мерзім бітеді. Содан кейін стандартқа сай келмейтін сүт қабылданбайды. 

Тұяқ серпіп үлгермейсің...

Негізінде, өнім құрамы мен тазалығына қойылатын талаптар, шикізат жинаудың бекітілген ережесі бар. Кәсіпорындар мен жеткізушілер 2018 жылдан осы стандарттар бойынша жұмыс істеуі керек еді. Алайда бұл реформа тағы да 2 жылға шегерілген болатын.

Бұл туралы Қазақстан сүт одағының Павлодарға жұмыс сапарымен келген мамандары ескертті. Шикізат стандартқа сай болу үшін қорадағы малды қалай жемдеп-бағуды, оның сүтін жинау мен сақтау тәртібін үйрететін жол картасын әзірлеген. 

Қазақстан сүт одағының атқарушы директоры Владимир Кожевников БАҚ-қа арналған брифинг барысында:

«Аталмыш жол картасы өңделетін сүттің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған барлық шараларды қамтыған. Бұл – біздің саладағы басты талап.  Ал талапқа сай келмейтін шикізатты сүт өңдейтін кәсіпорындарға қабылдай алмаймыз», – деп мәлімдеді.

«Тұтынушылар таңдауын анықтайтын зерттеу нәтижесі тұрғындардың 34 пайызы қолдың сүтін еш алаңсыз пайдалана беретінін көрсетті. Ал оңтүстік аймақтарда халықтың 44 пайызы жеке қосалқы шаруашылықта сауылған сүттің сапалы екеніне сенімді. Яғни, көпшілік өңделмеген өнімді тұтынады деген сөз. Жол бойында сатылған сүтті алсаңыз, оның қандай жағдайда сауылғаны, қалай сақталғаны, қалай жеткізілгені белгісіз. Қазір далада күн ыстық, 38 градустан асады, ал әйелдер көшеде сүт сатып отыр»,– дейді жол картасының үйлестірушісі Сәуле Жанкина. 

Ал «Молсервис» ЖШС-нің директоры Сергей Чепурконың айтуынша, Кедендік одақтың стандарттары оған дайын емес шикізат жеткізушілерін тығырыққа тіреуі мүмкін. Қайта өңдеуші кәсіпорындар қазірдің өзінде тек үлкен қожалықтармен әріптестік орнатқанды жөн көріп, жеке шаруалармен жұмыс істеуден бас тартып жатыр. 

«Соңғы жылдары біздің компания бұндай проблемаларға тап болған жоқ, өйткені біз сенімді жеткізушілермен жұмыс істейміз. Егер бұрын шикізаттың жартысы ЖШС-лардан, жартысы жеке қосалқы шаруашылықтардан келсе, қазіргі кезде олардың үлесі 25% ғана», – дейді кәсіпкер.

Сонымен қатар ауылшаруашылық кооперативтерінің құрылуы шикізат сапасын арттыруға жасалған жақсы қадам деп пайымдайды кәсіпкер. Алайда бұл жерде тірліктің бәрі басшылардың кәсіби біліктілігіне келіп тіреледі.     

«Бұл өзгеріске дайын болмағандардың бәрінде өнімді өткізу тұрғысынан қиындық туындайды. Олар сүтті сатып ала салып, өткізіп, бірден ақшасын аламыз деп ойлайды. Бірақ бәрі оңай емес. Бірнеше жыл бұрын жекізушілермен үлкен қиындықтар болған еді. Сапасыз өнімді қабылдамай, сүт таситын көлікті қайтарып жіберіп отырдық. Соның бәрі жеке үйлерден жиналған сүт болатын», – дейді Сергей Чепурко.

Ауыл сүтті көп бере ме? 

Қазақстан сүт одағының мәліметтері бойынша, бүгінде елімізде сатылатын 1,5 млн тонна сүттің 77% -ын ұсақ шаруашылықтар өндіреді. Егер үлкен қожалықтардан алынатын сүтке ешқандай шағым болмаса, жеке мал ұстайтындарға айтылатыны жеткілікті. Өндірілетін шикізаттың шамамен 700 мың тоннасынан түрлі  кемшілік табылады, кейбірінде микробиологиялық көрсеткіштер жоғары болса, екіншісінен антибиотиктер табылған. Шикізат сапасына ауыл арасының алшақтығы, сүт жинау желісінің дамымауы, мамандар тапшылығы, ақыр аяғы сүт тапсырушылардың сауатсыздығы кері әсер етеді. 

Қазақстан Сүт одағының атқарушы директоры Владимир Кожевниковтың айтуынша, тағы бір үлкен мәселе – жазда сүт зауыттарына сүт артығымен жеткізілсе, қыста олар шикізаттан қысылады. Нәтижесінде зауыттар құрғақ сүт ұнтағына тәуелді, оның 90 пайызы  шетелден жеткізіледі. 

Жеке қосалқы шаруашылықтардың басын  кооперативтерге біріктіру кедендік одақтың техникалық талаптарына сай болуға ықпал етеді деп тұжырымдайды сүт одағының өкілдері. Қарағанды облысында осындай кооперативке бас біріктірудің жарқын мысалы бар. Айталық, «Нәтиже» ЖШС облыста 30-ға жуық сүт қабылдау пункті желісін құрған. Қабылдау пункттерінде сүт дереу сүзіліп, салқындатылады да,  оның тазалығы, сапасы тексеріледі, содан кейін кедендік одақ талаптарын сай, арнайы ыдыстарда зауытқа жеткізіледі.

«Егер сүт сапасыз болса, техникалық талаптар енгізе саласымен, шығынға батамыз. Сондықтан біз сүт тапсырушыларға шикізат сапасына қандай талаптар қойылатынын түсіндіріп, арнайы сүт қабылдау орындарын құрып жатырмыз. Бұл істен оң нәтиже шығады деп үміттенеміз»,– дейді «Нәтиже» ЖШС-нің директоры Дәулетбек Акпар. 

Оның айтуынша, әзірге айына 3-4 рет тапсырылатын сүт сапасы қойылатын талапқа сай болмай шығады.

Ал Жаманжол ауылының тұрғыны Светлана Мокишина 20 жылдан бері сүт өткізіп келеді. Оның айтуынша кооператив құрылғалы бері, өткізілетін сүтке қойылатын талап қатайған, дегенмен өз шикізатын тұрақты тапсырып тұруға мүдделі жергілікті тұрғындар бұл талаптарға тез бейімделіпті.

«Сүттің тексерістен өтпей қалуы сирек кездеседі, қойылатын талаптар да аса қиын емес, ең бастысы – тазалық сақталып, сүт беретін мал сау болса болғаны», – дейді Светлана Мокишина.

Дегенмен Сүт одағы өкілдерінің деректеріне жүгінсек, жеке шаруашылық иелері кооперативке кіруге аса құлықты емес. «Ауыл сүті» ЖШС директоры Қанат Әбдіғалиевтің пікірінше, оған халықтың бұндай бірлестіктің артықшылығы туралы хабарсыздығы себеп.

«Тұрғындарға кооперативтің не екенін, оған арнайы субсидия бөлінетінін, әр литр сүттен 10 теңге кооперативке қайтатынын түсіндіру керек. Бұл да ынталандыратын фактор.  Бағдарлама шыққанымен, ол туралы нақты ақпарат сүт тапсырушыларға жетпей жатыр», – деп пайымдайды Қанат Әбдіғалиев.

Ақпараттық технологиялардың көмегі 

Қазіргі кезде өндірушілер Collect mobile қосымшасын пайдалана бастаған. 

«Бұл қосымша сүт өнімділігіне әсер ететін факторларды анықтауға және сүт тапсырушылардың көрсеткіштерін бір жерге жинақтауға мүмкіндік беріп, қайта өңдеушілерге өз жұмысын дұрыс жопарлауға көмектеседі. Мәселен, осы ауданда сүтті сиырлар азайып бара жатса, олар мал тұқымын асылдандырады. Бұл өз кезегінде сүт тапсырушылардың шикізаты көбейіп, табысының артуына ықпал етеді», –деп түсіндірді БҰҰ Азық-түлік және ауылшаруашылық ұйымының агроөнеркәсіп бойынша экономисті (FAO) Инна Пунда.

Инна Пунданың айтуынша, бұл ноу-хаудың  басты міндеті – сүт өндірісі тізбегін «тапсырушы-өндірушіге» дейін қысқарту. 

«Қазіргі кезде сүт өндірісі тізбегінде сүт тапсырушылар мен зауыт емес, алыпсатарлар жақсы пайда тауып отырғаны айқын. Өкінішке қарай, алыпсатарлықтың арқасында күніне бірнеше мың доллар табатындар бар. Олар шаруалардың хабарсыздығын пайдаланып, зауытты шикізатқа тәуелді етіп, өз ойларындағы бағаны қоюға мүдделі»,– деп тұжырымдайды сарапшы.
 


799 просмотров

Павлодарцы не хотят пускать бизнес в парки и на школьные стадионы

Жителям не нравится, что акимат не согласовывает с ними планы

Фото: Shutterstock

В Павлодаре не утихают споры по поводу реализуемой местными властями стратегии точечной застройки. Коммерческими и жилыми объектами уплотняют придомовые территории, скверы и школьные дворы. Жителей возмущает, что акимат не согласовывает с ними такие планы: по их мнению, развитие бизнеса мешает созданию комфортной среды проживания.

За стеклом

В Павлодаре так называемая точечная застройка проводится в центральной части города. По данным городского отдела архитектуры, на сегодня имеется пять земельных участков, где за счет частных инвестиций ведется строительство многоэтажного жилья. Другие коммерческие объекты размещают в зеленых зонах, на пришкольных территориях или впритык к жилым домам. 

Главный аргумент чиновников – мировая практика. В официальном ответе «Курсиву» руководитель управления архитектуры и градостроительства области Нурлан Какамбетов ссылается на протокольное поручение первого президента РК от 30 января 2019 года «О проведении работ по уплотнению уже сложившейся застройки населенных пунктов за счет строительства социальных и частных коммерческих объектов». 

Но такая практика возмущает горожан. Взаимное непонимание достигло апогея при возведении офисного здания на улице Короленко. Еще до начала строительства жильцы близлежащего дома заявили: объект расположен так близко, что будет перекрывать доступ солнечного света в квартиры, а после завершения работ обитатели обеих построек смогут наблюдать за жизнью друг друга через окна. Людям не понравилось, что застройщик вырубил выращенные ими зеленые насаждения.
 
Пока шли споры, предприниматель здание возвел. С жалобами собственники квартир обратились в акимат и надзорные органы. Прокуратура Павлодара вынесла представление об устранении нарушений законности при выдаче земельного участка. По информации акима Павлодара Кайрата Нукенова, этот земельный участок бизнесу предоставили еще в 2005 году. Он простаивал более 10 лет, пока его не продали другому частному лицу, которое в 2018 году заказало проектно-сметную документацию на строительство коммерческого объекта. 

«Но акимат города инициировал иск в суд о признании недействительным договора купли-продажи данного участка. После долгих судебных разбирательств было вынесено решение о законности ранее совершенных действий», – сообщил Кайрат Нукенов. 

По признанию акима, теперь у местных властей нет оснований поднимать вопрос о сносе здания. 

«Это будет превышением наших полномочий. Мы проверили все документы, претензий нет», – отметил градоначальник. Несогласным с данным решением горожанам чиновник порекомендовал обратиться в суд по вопросу демонтажа самостоятельно. 

Школьников «раскулачат»

В этом году стало известно, что под уплотнение попадут и территории павлодарских школ. В поисках новых мест под застройки акиматом была проведена ревизия, выявившая «излишки» общей площадью более 24 га. Из 42 школ областного центра только у 10 не будет отчуждена часть территории.  

Так, школа №39 лишилась 0,7 га земли, которую использовали под стадион ученики и жители прилегающих домов. Право аренды на земельный участок получило через аукцион ТОО «ПВ-Атлант», зарегистрированное в начале января 2019 года.
За три года товарищество должно построить многоэтажный жилой дом, только после этого землю можно будет приобрести в собственность.

Местное население выступило против. Городской акимат попытался расторгнуть договор аренды и обратился в суд. Но государственному органу в удовлетворении иска было отказано. В конце октября спорный клочок земли едва не стал местом побоища: активисты из числа жильцов близлежащих домов попытались противостоять технике ТОО. 

«Мы планируем оградить земельный участок, который принадлежит нам на правах аренды. Пока разговор о стройке не ведется. Сроков назвать не могу», – сообщил журналистам заместитель директора ТОО Валерий Филяев.

К слову, администрация учебного заведения в данной ситуации сохраняет нейтралитет. 

На отчужденной территории другой павлодарской школы, №34, появится общежитие для студентов педагогического вуза. По информации руководителя городского отдела строительства Каната Калиева, победив в конкурсе, право на аренду участка земли на пять лет получило ТОО «Заман-Альянс». Предприятию надел обошелся в 820 тыс. тенге, здание должно быть построено за восемь месяцев на собственные средства. Затем вуз его выкупит.  

На фоне скандалов излишки территории возле школы №4 чиновники решили отдать под парковую зону, а рядом выделить места для небольших бизнес-объектов. 

Нарисуем. А как жить?

Представители государственных органов ссылаются на правоустанавливающие документы. По словам акима Павлодара Кайрата Нукенова, в утвержденном генеральном плане города закреплено все, что будет возводиться на том или ином участке земли: жилой дом или коммерческий объект. При этом согласование проектов с горожанами и проведение общественных слушаний возложено на бизнесменов.

Руководитель управления архитектуры и градостроительства области Нурлан Какамбетов пояснил, что режим и порядок использования территории населенных пунктов определяются в соответствии с зонированием, установленным утвержденной градостроительной документацией. 

Впрочем, говоря о конфликтах, архитектор отметил: «Необходимо наладить обратную связь с населением с момента выставления земельного участка на торги».

Он полагает, что избежать острых углов поможет и внесение изменений в некоторые законодательные акты, и строительные нормы в части конкретизации порядка уплотнения застройки населенных пунктов. Например, необходимо указывать, что высота вновь возводимого здания не может в разы превышать высоту рядом стоящего здания, так как это нарушает нормы солнечной освещенности. Также необходимо законодательно увеличить минимальное расстояние от жилых домов до возводимых объектов. Пока этого не произошло, бизнес действует по предложенным правилам.

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

duster-kaptur_240x400.gif

 

Цифра дня

64-е
место
занял Казахстан по скорости фиксированного интернета в мире

Цитата дня

Популизм – это политика посредственности. Я не раздаю пустых обещаний. Я - человек конкретных дел. Я буду твердо проводить в жизнь свою программу реформ.

Касым-Жомарт Токаев
президент Республики Казахстан

Спецпроекты

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Биржевой навигатор от Freedom Finance

Биржевой навигатор от Freedom Finance


KAZATOMPROM - IPO уранового гиганта
Новый Курс - все о мире инвестиций

Банк Хоум Кредит

Home Credit Bank

Вы - главная инвест-идея

Home Credit Bank


Новый Курс - все о мире инвестиций
Новый Курс - все о мире инвестиций