Перейти к основному содержанию

bavaria_x6_1200x120.gif


278 просмотров

Кәсіп ашқысы келген семейлік тұрғын қалайша қомақты қарызы бар борышкерге айналды?

Әсия Аралованың оқиғасы

Фото: Shutterstock

Шығыс Қазақстан облысы, Көкпекті ауданының тұрғыны шағын кәсіп ашамын деп, несиесін өтемей жүрген облыстағы ең ірі борышкерлердің қатарынан қалай шықты? Бұл несие оқиғасының егжей-тегжейін «Курсив» анықтап көрді. 

«Курсив» газетінің редакциясына семейлік Әсия Аралова көмек сұрап келген еді (бұрынғы фамилиясы – Батырхан). Ол 2016 жылдан бері «Жол картасы–2020» бағдарламасымен берілген 3 миллион теңге несиенің жеке басына еш қатысы жоқ екенін дәлелдей алмай келеді. 

Бәрі неден басталды?

Әсия Аралованың айтуынша, 2014 жылдың жазында оған туысқан әпкесі хабарласып, несие алуды ұсынған. Бұл әпкесінің жолдасы Көкпекті ауданындағы «Талды-Несие»  несие серіктестігі басшысы қызметін атқарған. 

«Туысқандарым маған үстемақысыжылдық 7 пайыз болатын 500 мың теңге көлемінде несие алуды ұсынды. Мен келістім. Ол үшін маған «Самарское» ауылында тіркеуге тұрып, есепшот ашып, қажетті құжаттарды беруім керек еді. Кейіннен есепшотымнан 3 миллион теңгені шешіп алуымды өтінді. Бірақ мен несие келісім-шартына қол қойған жоқпын», – дейді Аралова. 

Оның айтуынша, осы 3 миллионның 400 мың теңгесін оған Самарскоеда киім-кешек сататын шағын кәсіп ашуына беріпті. Алайда біраз уақыт өткен соң Әсия Семейге қайтып келіп, тауар мен ақшаны туысқандарына несиені жабу үшін қалдырып кеткен. 

Бірақ 2017 жылы кәсіпкерге сот орындаушылары хабарласып, оның мойнында 129 634 314 теңге қарыз тұрғандықтан, барлық дүние-мүлкіне тыйым салынатынын мәлімдеген. 

«Талды-Несие» несие серіктесінің 50-ге жуық қосалқы қарыз алушыларымен бірге мені де «Ертіс» ӘКК-ге борышкерлер қатарында жауапқа тартқан сот отырысы өткен. Мен бұндай соттың өткені туралы білген де жоқпын», – дейді ол. 

Мәселенің мәні 

Бұл ретте Көкпекті ауданының полициясы 3 миллион және 500 мың теңге несие берілгені және «Талды-Несие» несие серіктестігі мүшелерінің ортақ жауапкершілігі туралы келісім-шарттың көшірмесін берді. Алайда келісім-шартта борышкердің өз қолы жоқ, ал кепілдемеге үшінші тарап қол қойған. Бұл арнайы өткізілген жазу сараптамасымен де дәлелденген. Осы орайда Көкпекті ауданының ішкі істер бөлімі 2017 жылы алаяқтық пен жалған қол қою бойынша қылмыстық іс қозғапты. 

Ал әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорация өкілдері «Жол картасы-2020» бағдарламасы аясында «Ертіс» ӘКК «Талды-Несие» НС» жауапкершілігі шектеулі серіктестікпен келісім-шартқа отырғанын айтады. Содан кейін бұл компания 110 кәсіпкерге жеңілдетілген шартпен несие беру туралы келісім жасаған. 

Қазіргі кезде бұл ұйымдар арасындағы келісім-шарт үзілген, 50 шақты борышкерден жалпы сомасы 129 634 314 көлеміндегі қарыз өндірілуі керек.  

«Ертіс» ӘКК» АҚ басқарма төрағасы Эльдар Тумашиновтың «Курсивке» берген ақпаратына сүйенсек, 2019 жылдың қаңтарында Көкпекті ауданының №2 сотында несие серіктесі қосалқы қарыз алушыларының ортақ жауапкершілігі жөнінде қойылған 9 қолды жалған деп тану туралы сот отырысы өткен. Бұл адамдар жалпы қарызды өтеуден босатылған.
 
Алайда олардың арасында Әсия Аралова жоқ. Өйткені ол сотқа кепілдемеде қойылған қолын жалған деп тану туралы шағым түсірмепті. Дегенмен, қолтаңбаның өзінікі емес екені туралы сараптама қорытындысын ұсына отырып, сотқа шағым түсірсе, жағдайды өзгертуге мүмкіндігі бар. 

Заңгер кеңесі

Максим Мостович, заңгер:

Қазақстан сотында борышкерлердің ортақ жауапкершілігі туралы істі қарау тәжірибесі кең таралған. Менің заңгерлік тәжірибемде осыған ұқсас, қосалқы қарыз алушылар өзге борышкерлердің несиесіне кепілгер болғаны үшін жаупкершілікке тартылған істер болды. Ал жалпы қарызды дәл қазіргі кезеңде төлем қабілеті бар борышкерлерден ғана өндіріп алуы мүмкін. Ал Әсия Аралованың жағдайына келер болсақ, оған кепілдік міндеттемесіне еш қатысы жоқ екенін дәлелдеу үшін сотқа жүгініп, шағым түсіруіне тура келеді.


1430 просмотров

Налоговики вывели из тени в ЗКО почти 10 млрд тенге

Благодаря онлайн-кассовым аппаратам

Фото: Shutterstock

Первые данные онлайн-кассовых аппаратов (ОККМ) показали: у бизнеса ЗКО в тени находилось не менее 10 млрд тенге. «Курсив» выяснил, как налоговики на 113,3% выполнили план по дополнительным поступлениям налогов за счет сведений ОККМ и сколько еще планируют собрать за счет легализации прибыли местных предпринимателей.

Столько млн на дороге не валяется

ДГД ЗКО на запрос «Курсива» сообщил: в 2019 году по итогам прошлого года, когда предпринимателей обязали устанавливать онлайн-кассовые аппараты (ОККМ), налоговики смогли собрать дополнительно в республиканский и местный бюджеты 171,5 млн тенге. 

Департамент дает следующий расклад: по результатам администрирования с начала 2019 года по всем действующим ИП выручка выросла в 1,5 раза – с 12 до 19 млрд тенге, или на 7 млрд (58%). А в сравнении с 2018 годом выручка увеличилась в 2,1 раза – с 9 до 19 млрд тенге, или на 10 млрд тенге, – 111%.

«Эти 10 млрд доходов скрывались, были в тени. На эту сумму мы, получается, увеличили налогооблагаемую базу. Если с нее взять только 1,5% соцналога, уже выходит дополнительно 150 млн», – прокомментировала данные «Курсиву» руководитель управления анализа и рисков ДГД ЗКО Жаннат Шайхиева.

В прошлом году, сообщила она, ОККМ установили почти все крупные предприятия. Самый большой доход по базе данных онлайн-касс показали торговые дома, рестораны, кафе и другие точки сети общественного питания. Но по итогам 2019 года аналогичных побед налоговики не ждут: показатели реальных доходов бизнеса еще, конечно, подрастут, но не намного – онлайн-кассы осталось установить предприятиям и ИП с небольшими оборотами. 

Сегодня в Западно-Казахстанской области зарегистрировано 19 280 ККМ, из них 11 788 – онлайн-ККМ, которые установили 8435 налогоплательщиков. Всего в области действуют 42 624 субъекта МСБ (зарегистрировано 49 958). Из них 41 222 ИП и 8736 юридических лиц.
И предприниматели, надо отметить, попыток экономить, в том числе на налогах, не оставляют. Кто-то по-прежнему не пробивает все онлайн-чеки, а кто-то не разобрался в идее установки ОККМ и, честно пробивая все чеки, указывает в своих налоговых отчетах низкую прибыльность.

«Есть предприниматели, которые полагают: данные, которые поступают с онлайн-касс, не проверяются. В результате у них нестыковки – по базе ОККМ один доход, а по отчетам – другой. А все данные с кассы напрямую идут в Комитет госдоходов, где формируется база данных на каждого субъекта МСБ», – объяснила г-жа Шайхиева. 

Cashback для покупателя

Напомним, передача сведений с онлайн-ККМ осуществляется по каналам связи сети телекоммуникаций общего пользования в последовательности: ККМ – оператор фискальных данных – уполномоченный орган. 

Сегодня в Казахстане определены три оператора фискальных данных – это АО «Казахтелеком», АО «Транстелеком» и ТОО «Кар-Тел».

Налоговые службы используют автоматизированный контроль – спецпрограмма отсылает уведомления предпринимателям автоматически. По итогам 2018 года программа нашла так много нестыковок, что фискалы смогли доначислить в бюджет круглую сумму. 

По администрированию с использованием сведений ОККМ 143 налогоплательщикам было направлено 157 уведомлений. 

По результатам этой работы доначислено и взыскано 94,1 млн тенге. Это, повторимся, деньги с тех доходов, которые при уже установленных онлайн-кассах бизнесмены пытались скрыть. Но и это не все. Как объяснили в департаменте, если уведомление отправляется только по крупным суммам, то по мелким суммам (1–2 тыс. тенге) направляется простое извещение. По ним насобирали еще 77,3 млн тенге. 

Судебных исков, штрафов и жалоб не было, заверили нас в департаменте госдоходов – с предпринимателями проводят беседы, а покупателям предложили включиться в процесс. 

«Для населения приняты стимулирующие меры при безналичных расчетах – начисление cashback от банков второго уровня и проведение лотерей. Для бизнеса при покупке ОККМ уменьшается сумма уплачиваемых налогов на стоимость кассы, отменяются требования по пломбированию ККМ и ведению учета наличных денег», – напомнила руководитель управления ДГД.

План по дополнительным поступлениям налогов за счет администрирования с использованием сведений ОККМ за пять месяцев текущего года налоговики ЗКО исполнили на 113,3%, собрав, как уже сказано, 171,5 млн тенге. Общий план 2019 года – 909,2 млн. Но аналитики ДГД считают: собрать почти миллиард вряд ли удастся – реальные объемы налогооблагаемой базы почти определились и дальше десяти выявленных миллиардов эти показатели далеко не уйдут.

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

Вопрос дня

Архив опросов

Депозиты в какой валюте вы предпочитаете?

Варианты

d1fHAmG5BPI.jpg

Цифра дня

старше 20 лет
половина продаваемых авто в Казахстане

Цитата дня

Земля должна принадлежать тем, кто на ней работает. Земля иностранцам продаваться не будет. Это моя принципиальная позиция

Касым-Жомарт Токаев
президент Республики Казахстан

Спецпроекты

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Биржевой навигатор от Freedom Finance

Биржевой навигатор от Freedom Finance


KAZATOMPROM - IPO уранового гиганта
Новый Курс - все о мире инвестиций

Банк Хоум Кредит

Home Credit Bank


Новый Курс - все о мире инвестиций
Новый Курс - все о мире инвестиций