Перейти к основному содержанию

kursiv_in_telegram.JPG


637 просмотров

Президент бастамаларын жүзеге асыру үшін қанша қаржы керек?

Мемлекет басшысының Қазақстан халқына Жолдауы бойынша есептеп көрдік

ҚР Президенті Қ.Тоқаев Қазақстан халқына Жолдау  жасайтынын 10 тамызда хабарлаған еді. Сол күні оның твиттерінде «2 қыркүйекке жоспарланған Халыққа Жолдауымда есірткі бизнесі, педофилия, жыныстық зорлық-зомбылық және жеке тұлғаға қарсы жасалатын басқа да ауыр қылмыстарға қатысты жазалау шараларын қатаңдату жөнінде Парламентке және Үкіметке тапсырмалар жүктеледі» деген ақпарат шықты. 

Бәрібір алдымен  саясат

Қ.Тоқаевтың Қазақстан халқына жолдауы тікелей эфирде көрсетілмеді. Президент сайлауында негізгі қарсыласы болған саясаткер және журналист Әміржан Қосанов жолдаудың тікелей эфирде көрсетілгені орынды және әсерлі болар еді деген пікірде. «Бұл – Қ.Тоқаевтың халық алдына осындай форматта алғаш шығуы. Қоғамның да бұл жолдаудан күткен үміті үлкен. Тікелей эфир Жолдау мәтінін жағымды қабылдауға да ықпал етер еді. Оның үстіне   Жолдауда көтерілген өзекті мәселелер көп. Ақорда қоғамның сұранысына жылдам жауап қатқысы келетіні байқалып-ақ тұр. Әрине, бәріне бірдей емес. Дегенмен біздің жағдайда бұл да прогресс», – деп  атап өтті Ә.Қосанов. 

Қасым-Жомарт Тоқаев өз жолдауында әзірге ел заңнамасын батыстық үлгімен либералдандырмайтын бірден байқатты: «Мен уәде еткен саяси жаңғыру үдерісі азаматтарымыз бен мемлекетіміздің мүдделеріне сәйкес, біртіндеп үздіксіз жүзеге асырылатын болады», – деді президент.

Сонымен қатар осы негізгі принцип аясында мемлекет басшысы ретінде елімізде көппартиялықты, саяси бәсекелестікті және ой-пікірдің сан алуандығын дамытуға ықпал етіп қана қоймай, парламент депутаттарына елдегі саясами жүйенің тұрақтылығы үшін өте маңызды мәселе – митинг туралы заңнаманы жетілдіруді тапсырды. «Егер бейбіт акциялар заңның шеңберінен шықпайтын және азаматтарымыздың тыныштығын бұзбайтын болса, бұған түсіністікпен қарап, жиындарды өткізу үшін арнайы орын бөлу қажет. Мұндай орындар қаланың шетінде болмауы тиіс», – деп атап өтті Қасым-Жомарт Тоқаев. Президенттің бұл бастамасына қоғам  жақсы баға берді.  

Пилоттық жоба ретінде  жергілікті билік жұмысының тиімділігін тұрғындар тарапынан  бағалау жүйесін енгізу бастамасы да ерекше назар аударуға тұрарлық. Президент Қ.Тоқаев Қазақстан халқына жолдауында: «Мысалы, егер сауалнама немесе онлайн-дауыс беру нәтижесінде тұрғындардың 30 пайызынан астамы қала немесе ауыл әкімінің жұмысын тиімсіз деп есептесе, бұл Президент Әкімшілігінің арнайы комиссия құрып, туындаған мәселені зерттеуіне және тиісті ұсыным енгізуіне негіз бола алады», – деп атап өтті.

Миллиард анда, миллиард мында

Жолдау барысында мемлекет басшысының полиция мен ІІМ-нің өзге де құрылымдарының жұмысына көңілі толмайтыны байқалды. Осы орайда Қ.Тоқаев құқық қорғау жүйесін толық реформалау – аса маңызды міндеттердің бірі екенін атап өтті, соның нәтижесінде полицияның мемлекеттік күштік құрылымындағы бейнесі бірте-бірте өзгереді деп пайымдайды.

Президенттің пікірі бойынша, полиция қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін азаматтарға қызмет көрсететін органға айналуы тиіс. Сәйкесінше, Ішкі істер министрлігін реформалауға алдағы үш жылда 173 миллиард теңге бөлінбек.

Бұл қаражаттың басым бөлігі еңбекақыны көбейтуге, баспананы жалға алуға, халыққа қызмет көрсету қағидаты бойынша полицияның заманауи фронт-офистерін ашуға жұмсалады.

Қасым-Жомарт Тоқаев полицей қызметінің беделін арттыру қажеттігіне сенімді, ал реформаның бірінші кезеңін Әкімшілік полиция комитетінің жұмысын қайта ұйымдастырудан бастамақ.  

Айта кету керек, Президент Тоқаевтың Қазақстан халқына алғашқы жолдауы бойынша Ішкі істер министрлігін реформалауға бөлінетін қаражат аз емес. Армиядағы жалпы тәртіп пен оның қаржылық жағдайын нығайту  үшін мемлекеттің қорғаныс саласына бөлетін шығыны өседі. Мемлекет басшысының жоспары бойынша, инклюзивті болуы тиіс экономиканы дамыту аясында үкіметке шағын және микро бизнесті қолдау үшін 100 млрд теңге табу тапсырылды. Жаппай кәсіпкерлікті дамыту  ең алдымен санаға сіңген патерналистік пиғыл мен масылдықтан арылуға мүмкіндік беруі тиіс. 

«Бизнестің жаңа жол картасына» қосымша 250 млрд теңге жұмсалуымен қатар,  Қасым-Жомарт Кемелұлын алаңдатып отырған рейдерлік басып алудан қорғау үшін,  заңнамалық шаралар да қолға алынады: «Бұл мәселе жөніндегі ұстанымым  белгілі: бизнестің, әсіресе шағын және орта бизнестің дамуына кедергі келтіретін әрекеттер мемлекетке қарсы қылмыс деп танылуы тиіс». 

Түрлі әлеуметтік бағдарламаларға бөлінетін қаржы аз емес. Мәселен, 90 млрд теңге шағын елдімекендердің түйкілді мәселелерін шешуге бағытталған «Ауыл – Ел Бесігі» бағдарламасын жүзеге асыруға жұмсалады. (бұдан бұрын 30 млрд теңге бөлінген).

Алдағы 4 жылда орта мектеп мұғалімдерінің айлығын 100 пайыз көбейту жоспарланған. Сондай-ақ, мүмкіндігі шектеулі азаматтарды қолдау үшін алдағы 3 жылда мемлекет қазынасынан 58 млрд теңге бөлінбек. 

Мемлекеттік тегін медициналық көмектің кепілдендірілген көлемі үшін - 2,8 трлн, ал тұтас денсаулық сақтау жүйесін дамытуға 2,3 трлн теңге жұмсалады. Президент  алдағы үш жылда тұрмысы төмен, көп балалы отбасыларды баспанамен қамтамасыз етуге 240 миллиард теңге бөлуді тапсырды, Нұр-Сұлтан, Қарағанды, Ақмола және Солтүстік Қазақстан облыстарына газ жүргізу үшін 56 миллиард теңге бөлінеді. Сонымен қатар, Қазақстан үкіметі заманауи көлік инфрақұрылымын салуға 1,2 трлн теңге, тұрғын үй қорын жөндеу мен жаңғырту үшін несие ретінде 30 млрд теңге, су тартуға және халықты таза ауыз сумен қамтамасыз етуге 250 млрд теңге бөледі.

Ақшаны қайдан алады?

Егер бәрін қосып санасақ, Жолдауда айтылған міндеттерді жүзеге асыру үшін 7,06 трлн теңге қаржы керек, оны долларға айналдырса, $19 млрд теңге болады. Осы ретте Тоқаев бекіткен 2,19 жылғы бюджеттің кірісі 10,45 трлн теңгені құрағанымен, шығыны 11,46 трлн теңгеден асатындықтан, бұндай ірі қаржыны қайдан аламыз деген заңды сауал туындайды. Қоғам белсенділері Қ.Тоқаев жолдауындағы жоспарларды іске асыру үшін қосымша қаражат шенеуніктер қатарын 25 пайызға қысқартып, Президент айтқандай, 75 пайызы бейбәсеке жолымен өткен мемлекеттік сатып алу процесін жеңілдетіп, сондай-ақ, «Самұрық-Қазына» әл-ауқат қорының қызметін қайта қарастыру арқылы табылады деген болжам жасап отыр. Қасым-Жомарт Кемелұлының сөзінен квазимемлекеттік салада қалыптасқан жағдай оның көңілінен шықпайтынын байқауға болады. «Біздің мемлекеттік компаниялар ірі конгломераттарға айналды. Бірақ олардың халықаралық бәсекеге қабілеттілігі күмән тудырады. Біз Ұлттық әл-ауқат қоры құрылған 14 жыл ішінде халықтың әл-ауқатын арттыруға Қордың нақты қандай үлес қосқанын білуіміз керек», – деп атап өтті Қ.Тоқаев. 

Телебейненің ерекшелігі

Десе де, Президент Тоқаевтың сөзі аяқталған соң үш сағаттан кейін елдің басты телеарналары мемлекет басшысының Қазақстан халқына жолдауын эфирден көрсетті. Сол кезде жолдау қосымша реңк ала бастады. ҚР парламентінің мәжіліс залына жиналған қос палата депутаттары, үкімет мүшелері, ұлттық компаниялардың басшылары және облыс әкімдері Қасым-Жомарт Тоқаевты үнсіз және ешқандай эмоциясыз тыңдағанын байқауға болады.

Жолдау кезінде олар президенттің бастамаларына екі рет ұзақ қол шапалақтап, қошемет көрсеткенін айтсақ та жетер.

Мемлекет басшысы үкіметке 2020 жылдан бастап орта және шағын бизнесті үш жыл табыс салығынан босатудың заңнамалық негіздерін әзірлеуді тапсырған кезде бірінші рет қол соғып, қолдау көрсетті. Қосымша 5 пайыз зейнетақы жарнасын енгізуді 2023 жылға дейін шегеру де жиналғандардың көңілінен шықты. Сондай-ақ, мемлекеттік элита Президент сөзін бастағанда және аяқтағанда қол шапалақтағанымен, ұзақ овация байқалмады.


10159 просмотров

Как поработать президентом и вовремя сбежать из страны

Обычно главы государств отправляются в эмиграцию из-за уголовных дел и страха перед смертью

Фото:shutterstock

Вчера спецназ Кыргызстана попытался штурмом взять резиденцию Алмазбека Атамбаева. Представители МВД заявили, что их цель – доставить его на допрос. Но сделать им этого не удалось, штурмовавшие сами оказались в плену у сторонников экс-президента. 

В республике уже несколько месяцев продолжается противостояние Сооронбая Жээнбекова и Алмазбека Атамбаева. Последнего в конце июня лишили неприкосновенности, а это значит, что он может стать фигурантом уголовного дела. В министерстве внутренних дел заявили, что уже установили его причастность к освобождению криминального авторитета Азиза Батукаева. Для предшественников Атамбаева такая перспектива послужила основанием покинуть страну. Он же решил остаться. Атамбаев  - не первый государственный лидер, кто сделал такой выбор с риском оказаться в тюрьме.

«Курсив» подготовил список президентов, которые предпочли эмиграцию.

Жан Бедель Бокасса, пожалуй, самый экстравагантный президент из нашего списка. Будущий глава Центральноафриканской Республики в 18 лет поступил на службу во французские колониальные войска. Участвовал во Второй мировой войне и в войне в Индокитае. Дослужился до звания майора французской армии. Пришел к власти в 1966 году в результате военного переворота, свергнув своего кузена – первого президента ЦАР Давида Дако.

Несмотря на бедственное экономическое положение в стране, Бокасса вел роскошный образ жизни. В 1976 году он присвоил себе титул императора, потратив на церемонию четверть госбюджета. Через три года при поддержке французского спецназа Давид Дако вернул себе президентское кресло, Бокасса же бежал во Францию. На родине ему предъявили множество обвинений, в числе которых многочисленные убийства и каннибализм. Впрочем, последнее доказать не удалось. 

На родине его приговорили к смертной казни и конфискации всего имущества. В 1986 году он неожиданно вернулся на родину. Смертную казнь бывшему «императору» заменили на 20 лет тюрьмы. В 1993 году он вышел по амнистии и умер от инфаркта через три года в своей резиденции неподалеку от столицы страны Банги. 

Иди Амин, сделавший военную карьеру в британской колониальной армии, пришел к власти в Уганде в 1971 году. Начав свое правление с либеральных политических реформ (освобождение политзаключенных, роспуск тайной полиции), совсем скоро он превратился в одного из самых кровавых диктаторов региона. Лично принимал участие в массовых казнях, организовал этнические чистки и депортацию неафриканского населения. Спустя несколько лет его политика превратила Уганду в одну из беднейших стран мира. Развязанная Амином война с Танзанией стоила ему президентского кресла. В 1979 году он бежал в Саудовскую Аравию, где и скончался от рака в 2003 году. 

Жан-Клод Дювалье получил пост президента в наследство от отца Франсуа Дювалье в 1971 году. Свою власть, как и его предшественник, он поддерживал за счет эскадронов смерти и спецслужб. По оценкам правозащитных организаций, за время правления «династии Дювалье» в стране были убиты от 40 до 60 тыс. человек. В 1984 году в сельских районах Гаити начались голодные бунты. К 1985 году восстания и акции протеста охватили всю страну. Жан-Клод Дювалье с семьей бежал во Францию. В 2011 году он вернулся домой и через три года скончался. 

Фердинанд Маркос, 10-й президент Филиппин, родился в обеспеченной семье. Сражался против японцев во Второй мировой войне. В отличие от предыдущих лидеров, высший государственный пост он занял в результате народного голосования. Но к концу второго срока Маркос решил ввести в стране чрезвычайное положение, отменить выборы и Конституцию. В следующие пять лет бюджет страны вырос в четыре раза. Он возвращает филиппинцам выборы и побеждает на них. Но в 1986 году в результате «Желтой революции» Маркосу приходится бежать на Гавайи. В 1989 году он умирает.

Альберто Фухимори вырос в семье японских иммигрантов в Перу. Образование получил во Франции и в США. В 1990 году 55-летний Фухимори неожиданно побеждает на выборах. В стране начинается приватизация и жесткая война с леворадикальными организациями. Попытки подкупа политических оппонентов и скандал с поставками оружия для колумбийских радикалов заставили президента отказаться от власти и уехать в Японию. В 2005 году он был арестован в Чили и выдан властям Перу, где его приговорили к 25 годам лишения свободы. 

Аскар Акаев, первый президент Кыргызстана, правил страной 15 лет. В 1991 году, будучи к тому моменту президентом Киргизской ССР, выступил против ГКЧП. Трижды переизбирался на президентский пост. В 2005 году оппозиция обвинила его в фальсификации выборов, коррупции и незаконном изменении Конституции. Вместе с семьей Акаев бежал в Москву. В качестве преподавателя сотрудничает с МГУ и Высшей школой экономики. 

Курманбек Бакиев, второй президент Кыргызстана, уже девять лет находится в изгнании в Минске. Как и его предшественник Аскар Акаев, он бежал из страны на фоне массовых протестов оппозиции. На родине он заочно приговорен к 24 годам колонии усиленного режима за злоупотребление полномочиями. 

Зин эль-Абидин Бен Али получил военное образование во Франции и в США. Работал в Генеральном штабе, дважды возглавлял Службу национальной безопасности Туниса. Во время «Жасминовой революции» в 1987 году занял пост президента. Пять раз переизбирался на эту должность. За время его правления подушевой национальный доход увеличился в 10 раз, были подписаны соглашения с ВТО и Европейским союзом. В ходе «Второй Жасминовой революции», когда его семью обвинили в коррупции, Бен Али бежал из страны в Саудовскую Аравию. На родине он заочно приговорен к пожизненному заключению. 

Михаил Саакашвили дважды занимал пост президента Грузии. Придя к власти на волне «Революции роз», он провел ряд экономических и политических реформ. В страну потекли международные инвестиции, снизилась коррупция. Во время его правления разразился военный конфликт с Россией. Не дожидаясь окончания президентского срока, Саакашвили вылетел в Брюссель, а затем перебрался в Украину, где занялся политической деятельностью. На родине в отношении него возбуждено несколько уголовных дел. По ряду из них он заочно приговорен к тюремному заключению. 

Виктор Янукович, четвертый президент Украины, покинул страну в результате «Революции достоинства», бежав сначала в Ростов-на-Дону, а затем, по некоторым данным, обосновавшись в Подмосковье. В отношении него Генеральной прокуратурой Украины возбуждено несколько уголовных дел, в том числе по обвинению в организации убийств во время противостояния на Майдане, государственной измене, коррупции, отмывании денег и так далее.

kuda-ubegayut-prezidenty_infigr.jpg

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

b2-uchet_kursiv.png

Цифра дня

1,6 млрд
тенге
задолжали казахстанские работодатели своим работникам

Цитата дня

Порой некоторые лозунги и призывы выглядят крайне привлекательными, но их авторы не несут ответственности перед страной. Реформы ради реформ - это верный путь к кризису и потери управляемости государством. Уверен, никто из нас этого не желает. Развитие должно быть последовательным, поступательным, без забегания вперед, но и без отставания.

Касым-Жомарт Токаев
президент Республики Казахстан

Спецпроекты

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Биржевой навигатор от Freedom Finance

Биржевой навигатор от Freedom Finance


KAZATOMPROM - IPO уранового гиганта
Новый Курс - все о мире инвестиций

Банк Хоум Кредит

Home Credit Bank


Новый Курс - все о мире инвестиций
Новый Курс - все о мире инвестиций