Перейти к основному содержанию

kursiv_in_telegram.JPG


463 просмотра

Асылжан Мамытбеков: Қазақстанда етті мал шаруашылығы сала ретінде қалыптасты

25-26 қазанда Ақмола облысында ет саласында кәсібі бар 150-ден астам бизнес субъектіснің қатысуымен ІІ Ет туры өтті. Мал шаруашылығымен айналысатын кәсіпкерлер «KazBeef» ЖШС-дегі мал бордақылау алаңында болып қайтып, барлық ірі қара мал тұқымдарының арасынан үздік асыл тұқымды малдарды анықтады, ең бастысы саланың жалпы міндеттерін талқылады. Шараға Қазақстанның Ет одағы мен ірі қара малдың тұқымдары бойынша палаталар мұрындық болды.

«Етті мал шаруашылығын дамытуға бағытталған бағдарламаның ең басты міндеті технологиялық тізбекті құру мен еңбектегі міндеттерді бөлуді енгіз болды. Бұл әркімнің өз жұмысын істеуі үшін, тізбек буындары арасында байланыстың болуы үшін жасалды», – деп түсіндірді Қазақстан Ет Одағы басқармасының төрағасы Асылжан Мамытбеков. 

Ол, сондай-ақ, бәрі ұмтылған мақсаттар: өзіндік тұқым репродукторының болуы, өзінің жемдеу шаруашылығының және өзіндік кішігірім ет комбинатының болуы «табиғи шаруашылық» ыңғайынан кетудің маңыздылығын тілге тиек етті. Салаға өнеркәсіптік ыңғай қажет. 

Жаңадан құрылған Ақтөбе облысының ет кластері саланың барлық қатысушылары ынтымақтастығының жарқын мысалы бола алады. «Актеп» компаниясының жанынан 350-ден астам фермерлер бірлесіп, асыл тұқымды бұқаны алады, өз бұқаларын жемдеуге береді, лизингіге техника, жем, ветеринария, қаржы бойынша кеңес түріндегі көмек алады, көптеген басқа да аспектілер бойынша бірге қызмет етеді. Мал бордақылау алаңы өзін-өзі тұрақты сатып алумен қамтамасыз етеді және ет комбинатының қуатын жүктейді. 

«Фермер өзінің шектеулі жер және шаруашылық жағдайларында қыста салмақ қоспайтын тіпті, арықтап кететін бұқаларды емес малдардың аналығын (сиырларды)қалдырған жөн екенін түсінеді. Оның осыншама бас малды шоғырландыра күтетін мүмкіндігі жоқ», – деген А.Мамытбеков фермерлердің бұқаларды мал бордақылау алаңдарына қалай тапсыра бастағанын айтып берді. Тізбек дұрыс технология бойынша жұмыс істеуге ынталандыру мақсатында берілген субсидиялардың арқасында жұмыс істей бастады. 

244.jpg

Алайда бұл әрқашан олай болған жоқ.  Небары 10 жыл бұрын ет саласы жеке-дара элементтер жиынын білдірген, классикалық түсінікте мал бордақылау алаңдары мүлде болған жоқ, ал саланың ірі ойыншылары 100% субсидия ала отырып, мал басы санының ұлғаюына әкелмейтін немесе өнім сапасын арттыруға әкелмейтін мақсаттарды көздеген. 

Асыл тұқымды шаруашылық 

Саланы реформалағанға дейін асыл тұқымдылық статусы малға емес шаруашылыққа берілген. Бұл дегеніміз асыл тұқымды мал шаруашылығындағы кез келген мал асыл тұқымды деп есептелінген болатын. Асыл тұқымды шаруашылық статусы кішігірім талаптар жиынына сәйкестік бойынша әкімдік жұмыскерлерімен берілетін, ал асыл тұқымды ауыл шаруашылығына субсидиялар тікелей төленетін. 

«Бұл бірден асыл тұқымды ауыл шаруашылығының міндеттерін анықтады, олардың мақсаты өзіндік асыл тұқымды малдарды жақсарту және оны одан әрі нарықта сату емес, асыл тұқымды мал шаруашылығы статусын алу болды, өйткені субсидиялар автоматты түрде жүре беретін. Субсидияларды министрлік шенеуніктері растады, бұның бәрі шарттық негізде болатын. Жұмысты жақсартуды ынталандырудың нарықтық бақылауы механизмі де жоқ болатын, тек жаңа асыл тұқымды шаруашылықты ашу үшін төлдейтін мал сатылып алынып, ал бұқалардың бәрі пышақ астына алынды», – деді А. Мамытбеков.

14425314_615757438597226_5174470182480978465_o (1).jpg

Нәтижесінде малдардың сапасы төмендеді: қазақтың ақ бас тұқымы кеңестік ғалымдар өсіріп шығарған эталонға тек 40% сәйкес келді; инбридинг, номинал іріктеу-асыл тұқымдылық жұмыстары және сонымен қатар 2,5 мың асыл тұқымдылық инспекторлары бұл үшін мемлекеттік бюджеттен жалақы алды. 

Не өзгерді? 

  1. Асыл тұқымдылық статусы шаруашылыққа емес жануарларға берілетін болды. Бұл жұмысты бүкіл әлемдегідей бизнесмендер, ассоциациялардың өздері саланы өзін-өзі реттеу принципі бойынша орындайды;
  2. субсидияларды асыл тұқымды өнімді өндірушілерге емес сатып алушыларға бағыттады. Дәлірек айтқанда, асыл тұқымды мал шаруашылығы асыл тұқымды өнімді сатып алушыларды қолдау және ынталандыру үшін жұмыс істейді, ал жеке меншік иесі, әрине, сатып алынатын өнімнің сапасына назар аударатын болды. Өз кезегінде сатып алушы мал басын асыл тұқымды түрлендіруге қатысқаны үшін субсидиялар алады, бұл ақырында үздік нәтижеге кепілдік береді. Қазір етті мал шаруашылығында барлық субсидиялардың 90% кіші және орта фермерлер, тек 10% – мал бордақылау алаңдары алады;
  3. субсидияларды жыл соңында бір рет емес айына бір рет төлейтін болды, содан соң ол толықтай АСЖ жүйесі арқылы автоматтандырылды. Бұл мемлекеттік қолдау алу процесін әсіресе кіші және орта фермерлер үшін айтарлықтай жеңілдетті;
  4. барлық кесімді баға мен барлық бекітулерді алып тастады, яғни бұл салада нарықтық жағдайлар жасалды. Алдында белгілі бір аудан белгілі бір асыл тұқымды шаруашылықтан ғана, сонымен қатар белгіленген бағаға сатып ала алатын. Мұндай жағдайларда асыл тұқымды жұмыстың мәні болған жоқ, сондықтан тауарлық табынның генетикасы жақсартылмай, бұқалар сойылды.

Бұл асыл тұқымды бұқаларға нарықтағы сұраныстан асып түсетін сұраныс тудырды. 

Импорт

«Барлық фермерлерді асыл тұқымды малмен қамтамасыз ету үшін, фермердің бұл бұқаны сатып алуға жағдайы жету үшін, оны импорттау керек деген шешім қабылданды. Өйткені өзіңіз білетіндей, нарық заңы бойынша, сұраныс ұсыныстан көп болған жағдайда, баға өсе бастайды. Асыл тұқымды мал шаруашылығы үшін шұрайлы жылдары асыл тұқымды өнімнің тірідей салмағының 1 кг үшін бағасы 2,5-3 мың теңгеге жетті. Барлығы: «Бізге сол импорттың керегі қанша? Біздің малдар жойылып кетеді! Бізде өзіміздің тұқымдарымыз бар»,- деп жатты. Ешкім де біздің тұқымдарға қарсы болған емес. Жай ғана олардың саны аз болды», - деп мәлімдеді А. Мамытбеков.

Импорттың қажеттігіне екі негіздеме бар:

  1. малдың нақты жетіспеушілігі: баға 3-4 есе өсті, өйткені сұраныс болды, бірақ оны ұсыныс өтеген жоқ;
  2. асыл тұқымды шаруашылық арасында және тұқымдар арасында бәсекелестіктің қажеттігі, бұл сапаны жақсартады.
  3. Қажетті салада асыл тұқымды малдың үлесінің ең кем деңгейі 10% қол жеткізу. 

Асыл тұқымды мал өсіру ісі бір орында тұрған жоқ: қолда бар тұқымдарды тұрақты түрде жақсартып, өнімділік, бейімділік және басқа да қажетті сапаларды іріктеп отыру қажет. 

«Бұл Кеңестік немесе посткеңестік ауыл шаруашылық министрлігінде қолжетерлік болды ма? Тіпті, мұндай міндеттер қойылған да жоқ, ал қазір ассоциациялар бұл міндеттерді шенеуніктерге қарағанда ақылды болғандықтан емес, нарықтық бәсекелестік жағдайында жұмыс істейтіндіктен көріп тұр және солармен жұмыс істейді. Бұның өзі жетістік!» – деді А.Мамытбеков. 

Осылайша, Қазақстанда асыл тұқымды мал өсіру ісін реформалау асыл тұқымды малдар санының көбеюіне әкелді. Оның негізінде асыл тұқымды бұқаларды сатып алуға және асыл тұқымды бұқа қолданылған жағдайда төлдейтін малдың әр басына субсидия алумен ынталандырылған  фермерлердің тарапынан түсетін сұраныс жатыр.

PHOTO-2019-10-29-19-24-18.jpg

Қазақтың ақ бас сиыры және Әулиекөл сиыры тұқымдары

«Ет одағы тек ангус немесе герефорд тұқымдарын өсірумен айналысатын кәсіпкерлердің мүдделерін қолпаштайды деген жалған пікір. Барлық тұқымдар өзінше жақсы. Егер жақсы болсаң, дамы, базарға барып, өзіне ет емес, өндіріске қажетті құралды (кейін бордақылау алаңына әкелінетін бұқаны) сатып алатын фермерлердің талаптарына жауап бер», –  деп түсіндірді А. Мамытбеков. 

2020 жылы қазақтың ақ бас сиыры тұқымының 70 жылдығы аталып өтеді. 2017 жылы тұқымды дамыту бағдарламасы бекітілген болатын: қазақтың ақ бас сиыры тұқымы жөніндегі ғылыми бағдарлама бюджет қаражаты есебінен қаржыландырылатын болады. Ол аталмыш тұқым бойынша қандай жұмыстарды атқару, қай қасиетін дамыту, оны қалай істеу керектігін анықтауға көмектеседі. Геномдық талдаудың заманауи әдістері асыл тұқымды жануар ұрпағының өз қасиеттерін танытуын күтпей-ақ, қан арқылы бұқаның мүмкіндіктерін, оның тұқымының сапасын анықтауға көмектеседі. 

69855760_976362366030023_7631640282030669824_o.jpg

«Ет одағында біз белгілі бір тұқымды дамытуды мақсат етпейміз. Бізге ешкім де бір-бірінен қалмауы үшін бәсекелестік керек. Бүгінгі көрсеткіштер осының бірден бір дәлелі бола алады. Бұрын бізге импорт басталған кезде қазақтың ақ бас сиыры және әулиекөл сиыры тұқымдары жоғалып кететіндігін айтқан болатын. Алайда нарықтық өлшемдер өз нәтижелерін беруде», – деп атап өтті А. Мамытбеков. 

2 (2).jpg

Ол реформалардың мемлекет шығынын қысқартқандығын, ал тұқымдардың дамып жатқандығын алға тартты. «Ия, қазіргі таңда оларды сатумен байланысты бірқатар мәселе бар. Алайда мұны сын-тегеурін деп бағалау керек. Бұл сын-тегеурін болмағанда, сіздер қазір қол қусырып отырар едіңіздер. Қазақтың ақ бас сиыры тұқымының сатылым көрсеткіштері бойынша ангусқа қарағанда артта. Сын-тегеурін деген осы, оған жауап беру керек. Не себепті артта? Түсіндіру және жарнамалау жұмыстарын, сапаны арттыру жұмыстарын күшейту, турларға апару керек», – деді Ет одағының басқарма төрағасы зауыт иелеріне қарата. 

Әулиекөл сиыры тұқымына қатысты жағдай да осыған ұқсас. 

Сондай- ақ, басты мақсат малдың асыл тұқымын дамыту және олардың санын арттыру емес. Міндетіміз – тізбектің әр қатысушысы өз еңбегі үшін лайықты сыйақысын алатын кірісі мол бизнесті құру. 
Мал бордақылау алаңдары мен ет өңдеу кешендері

1 (1).jpg

«Бұрын мал бордақылау алаңы деген түсінік мүлде болмаған. Су шелектермен, мал азығы зембілмен тасылатын. Ол кезде субсидиялар 50 бас малды бордақылау мүмкіндігі бар шаруашылық иелеріне берілетін. Біз қойылатын талаптарды күшейткенде, кәсіпкерлер қарсылық білдірді. Алайда баршамыз қиындықтарға төтеп бердік. Қазіргі таңда мал бордақылау алаңы кем дегенде 1000 мал басына лайықталуы тиіс. Ол кезде бізден: «Мал басының мұндай санын қайдан жинайсыз? Оларға қалай жем бересіз?» – деп сұрайтын. 2019 жылы бізде 20 мың бас малға лайықталған мал бордақылау алаңдары бар», – деді А. Мамытбеков. 

Малды бордақылау – бұл технологиялық процесс. Мұнда тиімділік: өндірістің өзіндік құнының төмендігі мен салмақ өсімінің көптігі маңызды. Бұл технологияларды сақтау, еңбекті автоматтандыру, құрылған бизнес-үдерістер кезінде мүмкін болады. 

Салыстырып қарасақ, Аустралия сияқты елдерде 30 мың бас малға лайықталған мал бордақылау алаңы ең оңтайлы өндіріс болып табылады. Оған 12 адам қызмет көрсетеді. Кәсіпорынның өз ет комбинаты жоқ. Өйткені бұл тиімсіз. 

Аустралиялықтар жылына шамамен малдың 500 мың басын (бір ауысымда – 2000 басын) сою мүмкіндігі бар ет комбинатын тиімді деп есептейді. 

Қазақстанда өндірістік қуаттылығы бір ауысымда ірі қара малдың 100-120 басын құрайтын ет өңдеу кешені жұмыс істейді. Ірі трансұлттық компаниялар қуаттылығы бір ауысымда 300, дұрысында 2000 мал басын құрайтын ЕӨК-нің құрылысына инвестицияларды қарастыруда. Кешендер эволюциялық жолмен, олардың қуаттылығын жүктеу мүмкіндіктеріне қарай дамитын болады. 

Міндеттер

Осыдан небары 10 жыл бұрын технологиялық тізбектің барлық элементтері жеке-жеке жұмыс істеді, мал бордақылау алаңдары мүлде болған жоқ, фермерлік шаруашылықтардың да саны аз еді. Совхоздар күйреп, мал басының саны 10млн-нан 3 млн-ға дейін қысқаруына байланысты еттің 85% өзңндңк қосалқы шаруашылықтарда өндірілген болатын. 2019 жылы ет өндіру сала ретінде қалыптасып, әлем нарығының бөлігі ретінде жұмыс істейді. Ұйымдасқан шаруашылықтардағы (фермерлік шаруашылықтар, мал бордақылау алаңдары, асыл тұқымды малды көбейтумен айналысатын кәсіпорындар) малдың үлесі 50%-дан асты. Бүгінгі таңда Қазақстандағы ет саласында жұмыс істейтін 25 мыңға тарта фермерлік шаруашылық бар және олардың саны күн сайын артуда. 

Енді алдымызда процесстерді кеңейту және жұмыс тиімділігін арттыруға бағытталған жаңа міндеттер тұр. Маңыздысы: 

  1. Салаға барынша көп адамды-фермерді тарту, олардың өз ісін ашуы үшін жермен, жеңілдікті несиемен қамтамасыз ету;
  2. аналық мал басын арттыру, көптеген ресурстары бар біздің ел үшін 7-8 млн бас – өте аз; 
  3. мал генетикасын жақсарту;
  4. мал бордақылау алаңдары мен ет өңдеу комбинаттарының тиімділігін арттыру.

1 просмотр

Низкие цены на комуслуги в Казахстане препятствуют производству природного газа

Как повысить цены, не рассердив население?

Фото: Oil and Gas Photographer

Правительство Казахстана озадачено сложным вопросом. С одной стороны, республике нужно обеспечить население недорогим голубым топливом, с другой – необходимо стимулировать производство природного газа, для чего надо повысить закупочную цену для добывающих компаний.

В Казахстане одни из самых низких цен на коммунальные услуги, в частности, на газоснабжение и электроэнергию – 3% от среднего семейного дохода. Это значительно меньше, чем в странах Европейского союза, где аналогичный показатель составляет 23%. В России, к примеру, на комуслуги тратят в среднем 5–8% семейного дохода, в Индии – 10–12%, в Азербайджане и Турции – от 8 до 10%. В перспективе низкие цены на газ могут привести к проблемам с инвестициями в производство газа. К такому мнению пришли эксперты исследовательской компании IHS Markit, подготовившие для Ассоциации «Kazenergy» Национальный энергетический доклад 2019 года.

Добыча: сегодня и в будущем

По данным IHS Markit, в 2018 году всего в Казахстане было добыто 55,5 млрд куб. м газа, из них 34%, или 19,1 млрд куб. м, ушло на обратную закачку, а 36,4 млрд куб. м – на продажу. Из коммерческих объемов 19,4 млрд куб. м были экспортированы, а 17 млрд куб. м – реализованы на внутреннем рынке.

Коммерческие объемы добычи на месторождении Кашаган в прошлом году составили 5,46 млрд куб. м, на Тенгизе – 9,2 млрд куб. м, на Карачаганаке – 10,3 млрд куб. м.

Эксперты прогнозируют, что к 2040 году валовая добыча газа в стране вырастет на 52%, до уровня 84,4 млрд куб. м в год. Но коммерческие объемы при этом увеличатся лишь на 3,6% – до уровня 38 млрд куб. м в год, что объясняется высокой потребностью в обратной закачке газа.

С 2018 по 2040 год 95% прироста добычи придется на Кашаган, 2% – на Тенгиз. А вклад месторождения Карачаганак в валовую добычу снизится на 1%. При этом коммерческие объемы добычи газа на месторождении не изменятся – около 9,5 млрд куб. м в год. На Тенгизе они будут находиться на уровне порядка 9,5 млрд куб. м в год до 2035 года, после чего снизятся до 8,5 млрд куб. м к 2040 году.

Еще одним потенциальным источником прироста добычи может стать реализация новых проектов на Каспии.

2_60.png

Газоснабжение, электроэнергия и переработка

По прогнозу IHS Markit, в период до 2040-х годов включительно спрос на газ на внутреннем рынке будет удовлетворяться как за счет казахстанских объемов, так и за счет импорта. В 2018 году в приграничные регионы Казахстана из России и Узбекистана было импортировано 7 млрд куб. м газа. В результате внутреннее потребление достигло 24 млрд куб. м.

По сведениям аналитиков, в балансе первичных энергоресурсов Казахстана доля газа составляет всего 21%. На нефть приходится 18% генерации электроэнергии. 59% спроса на энергоресурсы удовлетворяется за счет угля. 

В основном, газ потребляют на западе страны. На севере и востоке чаще всего используется уголь. На юге – как уголь, так и газ.

Половина поставляемого на внутренний рынок газа применяется для производства электроэнергии, 36% потребления занимает жилищно-коммерческий сектор, 14% – промышленность.

К 2040 году доля электроэнергетики в конечном потреблении газа останется на уровне около 50%, хотя объем потребления газа в электроэнергетике при этом вырастет примерно до 13,5 млрд куб. м в результате ввода в эксплуатацию новых генерирующих мощностей. Доля жилищно-коммерческого сектора в потреблении газа снизится с 1/3 до 1/4, а доля промышленности вырастет с 14 до 25%.

К 2030 году газоснабжением будут охвачены 1,6 тыс. населенных пунктов, или 56% населения республики. Сейчас доступ к природному газу имеют 10 областей и два города республиканского значения – Алматы и Шымкент, или 49,7% населения республики.

В 2015 году, с завершением строительства газопровода Бейнеу – Бозой – Шымкент (ББШ), все основные магистральные газопроводы Казахстана объединены в единую газотранспортную систему.

На сегодня АО «КазТрансГаз» (КТГ) управляет магистральными газопроводами общей протяженностью более 19 тыс. км и газораспределительными сетями протяженностью более 48 тыс. км.

Отдельно необходимо отметить потребность в газе будущих газоперерабатывающих заводов. Только газохимический комплекс в Атырауской области будет потреблять ежегодно 7 млрд куб. м газа. Сухой газ с Тенгизского месторождения будет подаваться в установку сепарации газа для получения этана и пропана, необходимых для производства олефинов.

На первом этапе, к концу 2021 года, построят завод по производству полипропилена мощностью 550 тыс. т в год. Второй этап предусматривает строительство завода по производству полиэтилена с двумя линиями мощностью по 625 тыс. т в год каждая. Также планируется строительство установки парового крекинга для производства этилена мощностью 1,25 млн т в год. Строительство завода начнется в 2021 году, а ввод в эксплуатацию намечен на 2025 год.

В стадии разработки проект газохимического комплекса по производству полиолефинов в Актюбинской области. По данным IHS Markit, в январе 2018 года китайская компания Tianjin Bohai Petrochemical подписала соглашение о сотрудничестве по проекту с акиматом Актюбинской области.

Согласно этому документу, к 2021 году планируется запуск установок по производству метанола мощностью 1,8 млн т в год, олефинов мощностью 300 тыс. т в год, а также еще двух установок мощностью по 300 тыс. т в год для производства полиэтилена и полипропилена. В качестве сырья могут быть использованы газоконденсатные жидкости, поступающие с газоперерабатывающего завода АО «СНПС-Актобемунайгаз».

По данным Национального энергетического доклада 2019 года, подготовленного для Ассоциации «Kazenergy», еще один химический комплекс, стоимостью около $2,7 млрд, планируется построить в Мангистауской области. Это будет совместное предприятие казахстанского АО «КазАзот» (39%) и китайской компании Inner Mongolia Berun Holding Group (61%). Ежегодная мощность производства составит 1 млн т метанола, 1,2 млн т азотных удобрений и 600 тыс. т олефинов. 

Однако, компания "КазАзот" сообщила что еще в 2018 году получила отказ от китайской компании Inner Mongolia Berun Group по проекту газохимического комплекса по инвестированию проекта «Создание газохимического комплекса». В настоящее время продолжается поиск новых инвесторов.

1_59.png

Где взять газ?

Между тем наравне с предполагаемым ростом внутреннего спроса в стране прогнозируется снижение производства газа. По утверждению экспертов, более половины добываемого в Казахстане газа составляет попутный газ, значительная часть которого с высоким содержанием серы, что «требует дорогостоящей подготовки и дополнительных мер для обеспечения безопасного хранения, утилизации и монетизации больших объемов удаленной серы».

По данным IHS Markit, цены, которые платят недропользователям за газ, «на порядок» ниже себестоимости добычи. Эксперты поясняют, что эти цены не регулируются в административном порядке, а устанавливаются индивидуально путем переговоров между производителями и покупателями, прежде всего, КТГ, за которым закреплены монопольные полномочия, предполагающие наличие преимущественного права на приобретение попутного газа.

В середине 2018 года средняя цена на газ, выплачиваемая казахстанским производителям, составляла 14,5 тыс. тенге за 1 тыс. куб. м. В мае 2019 года за тот же объем давали 14,3 тыс. тенге.

«Этого может оказаться достаточно для покрытия себестоимости сухого газа с небольшой глубиной залегания, но не хватает для покрытия себестоимости жирного попутного газа с высоким содержанием серы, который необходимо извлечь, подготовить и транспортировать к месту подачи в газопровод», – поясняют эксперты.

По их мнению, пока цены на газ и другие энергоресурсы остаются искусственно заниженными, решение назревших проблем, стоящих перед энергетическим сектором – таких как обеспечение необходимых сумм инвестирования в электроэнергетику и увеличение коммерческих объемов предложения газа – будет «откладываться на потом».

При этом, по данным IHS Markit, при более внимательном изучении финансовых показателей КТГ выясняется, что компания несет убытки от своего основного вида деятельности – реализации газа казахстанским потребителям. В 2014–2018 годах потери компании от операций на внутреннем рынке составили 200 млрд тенге. А за первое полугодие 2019 года убытки КТГ достигли 63 млрд тенге. Несмотря на это совокупный чистый доход от деятельности компании в целом вырос на 100 млрд тенге, увеличившись на 140% в годовом исчислении.

«По сути компания выходит в плюс благодаря международным поставкам природного газа, включая транзит третьих лиц, а также экспорту газа», – отмечают эксперты.

Наибольшее влияние на стоимость газа для конечных потребителей оказывает антимонопольное ведомство, считают эксперты. По их мнению, комитет руководствуется не столько энергетической политикой как таковой, сколько более общими макроэкономическими соображениями.

Основным фактором, определяющим подход ведомства к формированию цен на газ, является заданный правительством целевой показатель инфляции.

3_47.png

Проблемы общего рынка ЕАЭС

Тем временем государства – члены Евразийского экономического союза (ЕАЭС) – Армения, Беларусь, Казахстан, Кыргызстан, Россия – договорились к 2025 году создать общий рынок природного газа, нефти и нефтепродуктов. 

По сведениям IHS Markit, общий рынок газа ЕАЭС призван создать условия для эффективной торговли на недискриминационной основе, обеспечить обмен информацией о потреблении, добыче, транспортировке и поставке природного газа, а также повысить прозрачность ценообразования.

Кроме того, рынок должен обеспечить возможность беспошлинных поставок газа, поддержание рыночных цен, предполагающих коммерческую рентабельность продаж газа на общем рынке, а также принятие странами-участницами согласованного решения о переходе на равнодоходные цены на газ на территории государств ЕАЭС.

По мнению экспертов, на практике создание общего рынка газа, к которому в течение вот уже многих лет стремится ЕС, потребует основательной либерализации и тщательного согласования политики.

«При этом для Казахстана задачи гармонизации выльются в серьезные сложности, поскольку в стране сохраняется высокий уровень регулирования внутренних цен на газ и внутреннего рынка в целом», – считают в IHS Markit.

К примеру, для гармонизации цен с Ямало-Ненецким автономным округом России к 2025 году цены на западе Казахстана в период с 2020 по 2025 год должны расти в среднем на 13% ежегодно, а затем – после 2026 года – следовать темпам внутренней инфляции в России.

В России в 2018 году объем добычи составил 725 млрд куб. м газа. Кыргызстан и Беларусь производят по 300 млн куб. м в год, а Армения и вовсе не добывает газ. Российская национальная компания «Газпром» владеет газотранспортными системами в Беларуси, Армении и Кыргызстане, поставляя газ в эти страны по относительно выгодным ценам, что выше внутренних цен, но ниже цен экспорта в Европу. Эксперты полагают, что в политике газового рынка ЕАЭС неизбежно будут преобладать интересы России – и, прежде всего, «Газпрома».

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

 

Цифра дня

64-е
место
занял Казахстан по скорости фиксированного интернета в мире

Цитата дня

Популизм – это политика посредственности. Я не раздаю пустых обещаний. Я - человек конкретных дел. Я буду твердо проводить в жизнь свою программу реформ.

Касым-Жомарт Токаев
президент Республики Казахстан

Спецпроекты

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Биржевой навигатор от Freedom Finance

Биржевой навигатор от Freedom Finance


KAZATOMPROM - IPO уранового гиганта
Новый Курс - все о мире инвестиций

Банк Хоум Кредит

Home Credit Bank

Вы - главная инвест-идея

Home Credit Bank


Новый Курс - все о мире инвестиций
Новый Курс - все о мире инвестиций