Перейти к основному содержанию

2066 просмотров

Теңіздегі қақтығысқа не себеп?

Ең маңыздыларына тоқталамыз

Фото: Shutterstock

Теңіздегі қақтығыстан бері бір ай өтсе де, үшінші буын зауыт құрылысы әлі тоқтап тұр. Құрылыс жүргізіп жатқан компания шығынға батып отырмыз дейді. Ал жанжалдың ең басты себебі шетелдік компания басшылығы мен қазақстандық жұмысшылар арасында байланыстың жоқтығы болуы мүмкін.

Cherchez la femme

Қысқаша айтсақ, 29 маусым күні болашақ кеңейту жобасының құрылыс-монтаж жұмыстарын жүргізіп жатқан Consolidated Contracting Engineering&Procurement S.A.L. Offshore (CCEP) компаниясының жұмысшылары шетелдік қызметкер қазақ қызының суретін әлеуметтік желіде жариялағаны үшін жанжал шығарған.

Компания өкілдерінің «Курсивке» берген ақпараты бойынша, төбелес кезінде CCEP компаниясының кеңсесі мен өзге де қызметтік ғимараттары бүлінген. 

«Сонымен қатар, қоймадағы компанияға тиесілі заттар (рация) жоғалды. Тек бұл емес, құрылыстың тоқтап қалуы салдарынан компания үлкен шығынға ұшырап жатыр, ол жобаның жүзеге асуына кері әсер етіп, еңбек өнімділігі мен жоба серпінінің бәсеңдеуіне әкеп соқты»,– деп тұжырымдайды компания өкілдері.

Сонымен қатар, тәртіпсіздік салдарынан тоқтап қалған Теңіздегі үшінші буын зауыт құрылысы қайта жанданбағанын да айтып өтті. 

«Болашақ кеңейту жобасының басқа бөліктерінде тәртіпсіздік болмады, бірақ бірқатар қызметкерлер жұмыстан босатылды. 1 шілдеден бері болашақ кеңейту жобасының үшінші буын зауыттан басқа құрылыс нысандары қалыпты жұмыс істеп тұр. ТШО-ның өзге өндірістік нысандары өз жұмысын тоқтатқан емес», – дейді «Теңізшевройл» (ТШО) ЖШС-нің қоғаммен байланыс бөлімі.

Босатылған, бірақ қысқармаған 

Сол арада  ССЕР-дің  қосалқы мердігері «Реформ Строй» ЖШС-нің жұмыссыз қалған 176 қызметкері Атырау облысы бойынша мемлекеттік еңбек инспекциясына шағым түсіреді. Аталмыш мекеме басшысы Игілік Әубәкіровтің Курсивке берген түсіндірмесіне сүйенсек, қосалқы мердігердің жұмыс көлемін біткендіктен, ол жұмысшыларын жұмыстан шығаруға мәжбүр болған.

«Келісімшарт 2018 жылдың наурызынан жасалған. Бір жыл ішінде тапсырылған жұмыс толығымен аяқталған. Міндеттелген жұмыс көлемі жүзеге асырылған соң, жасалған еңбек шарттарының күші жойылады», – дейді ол.

Оның айтуынша, «Реформ Строй» компаниясы жұмысшыларымен келісімшарт мерзімі маусым айында бітіп, шілде айында жұмыс істелмесе де, жұмысшылардың жалақысы осы айға толық көлемде төленбек.

Сонымен қатар, мемлекеттік инспектордың айтуынша, Теңіздегі төбелестің себебі мен ондағы еңбек қатынастарын тексеріп жатқан комиссия өз жұмысын жалғастыруда. 

Жұмыс беруші байланысқа шықпай ма?

Айта кету керек, Теңіздегі тәртіпсіздіктен кейін, бұл жанжалдың себептері туралы түрлі болжам жасалды. Бірақ ең басты нұсқа – компания қызметкерлері арасындағы қарым-қатынас болып тұр. Игілік Әубәкіровтың айтуынша, жұмысшылар компания басшылығы олардың пікіріне құлақ асқанын қалаған. 

«Жұмысшылармен тығыз байланыс болмаған, сәйкесінше ақпарат басшылыққа жетпеген. Яғни бұл кәсіпорын жетекшілерінің қателігі»,– дейді Әубәкіров мырза. 

Бұған дейін әлеуметтік желілерде CCEP-дің шетелдік және қазақстандық жұмысшылары екі бөлек тамақтанатыны жайлы жазылып, жергілікті жұмысшылар асханадағы қызмет сапасына наразылық білдірген-тұғын. Алайда компания өкілдері кәсіпорынның барлық қызметкерлеріне «нәсіліне, ұлтына, жасына және дініне қарамастан бірдей қызмет көрсетіледі» деп жауап берді.

«Жобада қабылданған кемсітуге жол бермеу  саясатына сәйкес, кез-келген құқық бұзушылық жан-жақты қарастырылады», – деп сендірді ССЕР өкілдері.

Дегенмен, Теңіздегі оқиғадан бірнеше күннен кейін ұйымдастырылған брифингте Қазақстан мұнай сервистік компаниялары одағы (KazService)  президиумының төрағасы Рашид Жақсылықов, шетелдік компанияларда қызметкерлердің жұмысын қадағалайтын жетекші маман ретінде Қазақстанда жұмыс тәжірибесі жоқ шетелдіктерді тағайындауы салдарынан, үлкен жобаларда қайшылықтар мен қақтығыстар жиі туындайтынын атап өтті. 

Әлеуметтік желілерде таратылған хабарламалардың бірінде жанжалға себеп болған суреттің авторы Ели Даудтың ССЕР-де логистика жөніндегі бас әкімші болып жұмыс істейтіні айтылған еді. Алайда компания бұл ақпаратты растамады, бірақ жоққа да шығармады, тек «компанияның қызметкерлерді іріктеу саясатына сәйкес, барлық қызметкерлер жасына, жынысына, дініне және ұлтына қарамастан, олардың тәжірибелері мен біліктіліктеріне сай, бірдей стандарт бойынша бағаланады» деп атап өтті. Яғни, техникалық және біліктілік конкурсынан өтіп, қойылған талаптарға сай болған үміткерлер жұмысқа қабылданады.

Алайда «Атырау облыстық кәсіподақтар орталығы» төрағасының орынбасары Еділ Ұзақбайдың айтуынша, жұмыс берушілер экспаттарды жұмысқа белгілі бір санат бойынша тартқанымен, олар Қазақстанға келген соң, басқа қызмет ұсынуы – жиі кездесетін жайт. 

«Айталық, компаниялар шетелдік мамандарды жұмысқа шақырғанда тек «инженер мамандығы» деп белгілейді де, ал нақты қандай маман қажеттігін ашып жазбайды. Мәселен, инженердің түрі көп қой, оларға инженер-геофизик пе, әлде басқа инженер керек шығар?»– деп пайымдайды кәсіподақ өкілі. 

Ал ССЕР компаниясы берген мәліметке сүйенсек, қазіргі кезде Теңіздегі құрылыс алаңдарында шамамен 10 мың қызметкер жұмыс істесе, олардың 96% -ы – қазақстандық, ал 4% -ы шетелдік жұмысшылар екен.

2338 просмотров

В Казахстане ужесточены требования к иностранным работникам

Основная причина – квалификация экспатов часто не соответствует заявленной

Фото: Shutterstock/Vitalliy

В Казахстане на 40% сокращена квота на привлечение иностранной рабочей силы (ИРС) – с 49 тысяч в 2019 году до 29 тысяч в 2020-м. В Министерстве труда и социальной защиты населения РК считают, что «принятие квоты позволит защитить внутренний рынок труда от неквалифицированной иностранной рабочей силы, трудоустроить больше казахстанских кадров».

В конце прошлого года Минтруда и Генеральная прокуратура РК проверили предприятия, привлекающие иностранную рабочую силу: соблюдают ли те трудовое и миграционное законодательство. Результат инс­пекции за месяц – 930 фактов нарушений в 95 компаниях. 

«Среди них значительную часть составили нарушения касательно выполнения иностранными сотрудниками работы, не соответствующей выданному разрешению, и расхождения полученного образования с занимаемой должностью», – сообщил президент Казахстана Касым-Жомарт Токаев на декабрьском заседании Нацио­нального совета общественного доверия.

Сокращение квоты на привлечение рабочей силы не единственное изменение, предложенное Минтруда. Теперь предприятия численностью персонала свыше 250 человек, где работает более 30 иностранцев, будут регулярно проверяться, а инспекторы по труду смогут оперативно реагировать на любые нарушения, в том числе диспропорции в оплате труда и социально-бытовых условиях.

Конфликт из-за зарплаты

За последние три года проверки выявили 474 факта диспропорции в оплате труда иностранных и казахстанских работников – эти данные были озвучены в ноябре прошлого года на заседании правительства по вопросам регулирования трудовых отношений. Тогда же на пресс-конференции в правительстве министр труда и социальной защиты населения Биржан Нурымбетов сообщил, что в мажилисе находится законопроект, в соответствии с которым дополнительно налагается обязанность и ответственность на работодателей по созданию равных бытовых условий для работников.

Неравные условия стали причиной крупного трудового конфликта в июне 2019 года на месторождении Тенгиз. Речь идет о столкновении иностранных и казахстанских работников компании Consolidated Contracting Engineering&Procurement S.A.L. Offshore (CCEP). Это подрядная организация ТОО «Тенгизшевройл» (ТШО), которая вела строительно-монтажные работы на проекте будущего расширения (ПБР).

Позже Нурлан Ногаев (на тот момент – аким Атырауской области, сейчас министр энергетики РК. – «Курсив») на совещании с руководителями крупных неф­тяных компаний региона и их подрядчиками сообщил, что причиной инцидента стали неравные условия труда; на предприятиях нарушаются сроки выплаты заработной платы, оплаты за привлечение работников к сверхурочным работам. «Не может в одном коллективе за одну и ту же работу кто-то получать $300, а кто-то – $3000. Люди все видят», – сказал тогда Ногаев. Он также подчеркнул, что если работодатели не хотят добровольно изменить ситуацию, то у власти «хватит сил и средств, чтобы привести все в соответствие с законом».

Где больше иностранцев?

Именно в нефтегазовых проектах, реализуемых иностранными недропользователями, задействовано большинство экспатов. В июле 2019 года на совещании по развитию нефтегазового машиностроения теперь уже экс-министр энергетики РК Канат Бозумбаев сообщил, что только на реализацию ПБР на Тенгизе привлечено 5 тыс. иностранных специалистов. Для сравнения: всего на проекте трудятся 53 тыс. человек.

Помимо этого на основном производстве занято около 4,9 тыс. работников, из них около 600 – иностранные кадры.

На Кашаганском проекте, в «Норт Каспиан Оперейтинг Компани Н.В.» и ее подрядных организациях занято свыше 10,2 тыс. человек, из которых около 800 – привлеченные из-за границы работники.

На освоении Карачаганакского месторождения, то есть в «Карачаганак Петролиум Оперейтинг Б. В.» и ее подрядных предприятиях, работают более 18,4 тыс. человек, почти 2 тыс. из них – иностранные работники.

Во всем Казахстане, по данным Минтруда на 1 ноября 2019 года, более 2,2 тыс. работодателей получили около 21 тыс. разрешений на привлечение иностранной рабочей силы. 816 разрешений выдано по первой категории, то есть на позиции руководителей и их заместителей, 4,6 тыс. – по второй категории, для руководителей структурных подразделений. Большая часть разрешений была выдана по категориям «специалисты» и «квалифицированные рабочие».

Самое большое число экспатов прибыло из Китая – 4,4 тыс. человек. Наемных сотрудников из Узбекистана – 2,3 тыс., Индии – 1,8 тыс., Турции – 1,8 тыс., Великобритании – 1,4 тыс.

11_19.png

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

Биржевой навигатор от Freedom Finance