Перейти к основному содержанию

kursiv_in_telegram.JPG


3754 просмотра

Шығыс Қазақстанға демалысқа барарда нені білу қажет?

Бизнесті қорғау шаралары тұтынушыға қандай зиянын тигізуі мүмкін

Фото: Shutterstock

Шығыс Қазақстан облысында биылғы маусымда 330 демалыс орны өз жұмысын бастады. Туристік нысандардың жай-күйін кім бақылайды және демалушыларды қандай тосынсый күтуі мүмкін екенін «Курсив» анықтап көрді. 

Қара теңізден арзан

Жыл сайын Бұқтырма су қоймасы мен Алакөлге жүз мыңдаған турист келеді, оның ішінде ресейліктер да бар. Желідегі 40 шақты пікірден түйгеніміз, демалушылардың басым бөлігін Шығыс Қазақстан облысының көркем табиғаты тартады екен. 

Ресейліктер оған қоса жолдаманың арзандығын да атап өтіп, Бұқтырманы Қара теңіздің бюджеттік баламасы дейді.
 
Туристер Шығыс Қазақстандағы демалыстың кемшілігі ретінде туристік базалардағы қызмет көрсету сапасының нашарлығын, олардың санитарлық жағдайы: қоқыстың сирек шығарылуын, кәріз жүйесі жоқтығын айтады. Ал жергілікті тұрғындар демалыс орындарының айналасы қоқыс тастайтын күресінге айналып бара жатқанына наразы. 
 
Соңғы жылдары жергілікті билік Алакөл жағалауын біршама реттесе де, Бұқтырма су қоймасы әлі күнге өз заңымен өмір сүретін құмырсқа илеуіне ұқсайды. «Аквамарин» қонақүй кешенінің өкілі, заңгер Әнет Ахметжановтың айтуынша, су қоймасы жағалауының Көк шығанақ аймағындағы демалыс орны мен тұрғын үйлер жақта кәріз жүйесі дұрыс жұмыс істемейді. Осы мәселеге қатысты бақылаушы орындарға шағым да түсірген.
 
Заңгердің сөзіне сүйенсек, бірнеше жылдан бері тазарту жүйесі жұмыс істемейді, кәріз суы әлсін-әлсін суқоймасына жіберіліп тұрады. Сөзіне дәлел ретінде тазарту құрылғысының шөп пен ағаш басып кеткен суреті мен кәріз суының қоймаға қарай ағып жатқаны түсірілген 2017 жылғы бейнежазбаны ұсынады.
 
Осы ретте кәсіпкер Владимир Ефанов жағалаудың санитарлық жағдайына байланысты тағы бір мәселенің шетін шығарды. Жеке кәсіпкер демалыс аймағынан қатты тұрмыстық қалдықтарды шығарумен айналысады. 

«Жағалаудағы 100 шақты демалыс базасының 50-і бізбен келісім-шартқа отырған. Қалған туристік нысандардың иелері қоқысты полигонға өздері апарып төкпейді. Нәтижесінде жағалауды қоқыс басып барады. Осыдан 10-15 жыл бұрын демалыс орындарын бақылаушы органдар қатаң қадағалайтын еді, олардың бірде-бірі қоқыс шығару туралы келісімге қол қоймай жатып, жұмыс бастауға рұқсат ала алмайтын», – дейді ол. 

Кәсіпкердің өзі де туристік бизнеспен айналысатындықтан, маусым ашылар алдында шаруашылығын толық тексеруден өткізеді екен. Су табанын тексеріп, электржүйелерін мамандарға қаратып, демалыс аймағын кене, құрт-құмысқаға қарсы дәрімен өңдейді. Оның айтуынша, бұрын барлығына 300 мың теңгедей ақша кеткен, есесіне бұл шығын демалушылардың өміріне алаңдамауға мүмкіндік береді. 

Бизнесті қорғау тұтынушыға зиянын тигізбей ме? 

Туристердің пікіріне сүйенсек, туристік нысандардың барлығы демалыс маусымына толық дайындалмайды. «Курсив» туристік нысандар қаншалықты жиі тексерілетінін анықтау үшін облыстық туризм және сыртқы байланыс басқармасына сұранысхат жіберген еді. 

Мекеме басшысы міндетін атқарушы Меруерт Ниязованың айтуынша, бұл базалар мемлекеттік санитарлық-эпидемиологиялық бақылаудан өтеді. Олар жұмысын тексеруші орган оң қорытындысын берген соң ғана бастай алады. 

Шығыс Қазақстан облыстық тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау департаменті бұл ақпаратты растап, тексеріс кестеге сай, жарты жылда бір жүретінін айтады. Биыл тексеріс маусымда басталған, бұл кезде жағалауда туристер молынан жүрді. 

«Тексеріс сапалы ауызсумен қамтамасыз ету, азық-түлікті сақтау, жатын орын, ғимаратты желдету, қалдықтарды сақтау мен тасымалдау, төсек-орын жабдығын жуу талаптарын реттейтін қолданыстағы санитарлық ережелеге сай жүргізіледі», – дейді департамент басшысы Ғазез Сүлейменов. 

Мекеме өкілдерінің айтуынша, ҚР Кәсіпкерлік Кодексіне енгізілген өзгерістерге байланысты, былтыр жоспарлы тексеріс жүргізілмеген. Демалыс орындарының санитарлық жағдайын мамандар биыл да тексере алмайды. Өйткені ашылғанына 3 жыл болмаған нысандарды тексеруге заң тыйым салады. Ал жаңадан ашылғандардың қатарында 50-ге жуық нысан бар.
 
Енді осы «жаңалардың» қатарынан табылу үшін жаңа база салып, оны ашудың қажеті жоқ. Салық қызметкерлерінің айтуынша, бизнесті қайта тіркетсе жеткілікті. Тексеруші мемлекеттік орган өкілдері сөзіне сүйенсек, кейбір қу кәсіпкерлер тексерістен қашып, бизнесті қорғау мен қолдауға бағытталған мемлекеттік шараларды жеке бас пайдасына пайдалануы мүмкін. Нәтижесінде бұдан тұтынушы зардап шегеді. 

ШҚО ТЖД мамандары да жұмысын жаңадан бастаған базалар өрт қауіпсіздігі ережелерін қаншалықты сақтап отырғанын тексере алмайды. Жалпы, инспекторлар 100-ден аса адам орналасатын, қатер деңгейі жоғары нысандарды ғана жоспарлы түрде бақылай алады.

Түйткіл бар, бірақ шағым жоқ

Жоспардан тыс тексеріс тек тұтынушы шағым түсірген жағдайда қолға алынуы мүмкін. Алайда  бақылаушы мекеме өкілдерінің айтуынша, шағым түсіру үшін адам өмірі мен қоршаған ортаға келтірілген зиян туралы нақты дәлел болуы керек. 

Жеке тұлғалар сонымен қатар, адам өміріне қауіп төндіруі мүмкін кемшіліктер туралы да шағымдана алады. Ең дұрысы – шағымданушы мемлекеттік мекемеге нақты фото-видео дәлелмен келуі қажет.

Статистикаға қарасақ, демалушылар шағым түсіру құқығын сирек пайдаланады екен. 2018 жылы жеке тұлғалардан түскен арыз-шағымның негізінде тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау департаментінің мамандары 4 демалыс орнын тексерген. Ғазез Сүлейменовтың айтуынша, олардың бірінен санитарлық талаптарды бұзу фактісі анықталған. Нәтижесінде 48,1 мың теңге айыппұл салыныпты.
 
Алайда демалыс орындарының басым бөлігі орналасқан Алтай ауданы тұрғындары мен туристер Бұқтырма су қоймасындағы жағдай мемлекеттік органдардың бірді-екілі тексерісі емес, демалыс аймағына ерекше мәртебе беріп, миллиардтаған инвестиция құйғанда ғана оңалады деп тұжырымдайды.


2993 просмотра

Почему Туркестанская и Кызылординская области не могут поделить воду

Казахстан ежегодно потребляет от 10 до 16 млрд кубометров поливной воды из реки Сырдарьи

Фото: BRAIN2HANDS

В Шымкенте прошло XXIV заседание Арало-Сырдарьинского бассейнового совета, на котором представители 23 организаций Казахстана решали 12 проблемных вопросов, связанных с вододелением на трансграничной реке Сырдарье. Наиболее жаркий спор разгорелся вокруг строительства канала машинной водоподачи из Сырдарьи в Туркестанский магистральный канал для обводнения Туркестана.

Воды все меньше – потребностей больше

По данным туркестанского филиала РГП «Казводхоз», водные ресурсы региона уменьшились на 15–20% по сравнению с прош­лым столетием. Но при этом в области постоянно осваиваются новые территории, для которых тоже нужна вода. В данный момент для обводнения Туркестана планируется построить канал для машинной водоподачи из Сырдарьи в Туркестанский магистральный канал. 

Как рассказал «Курсиву» директор ТОО «ЮжКазАгроПромПроект» Омирбек Болысбеков, Туркестанский канал имеет протяженность 142 км. Его конечная часть – а это около 50-60 км – находится в районе города Туркестана, где всегда ощущался дефицит водных ресурсов. Единственный источник, от которого питаются водой города Туркестан и Ордабасы, – Бугуньское водохранилище. Емкость этого водохранилища – 370 млн кубов воды, но запасов в нем хватает только до 1 августа.  

«Туркестану нужна вода. Вокруг города будет зеленый пояс, его надо обслуживать. Для того чтобы «напоить» город (речь идет о поливной воде. – «Курсив»), осуществляется сбор поверхностных вод – весенних паводков. Планируется строительство водохранилища, берега Туркестанского канала облицовываем, чтобы экономить воду. Но для стратегического города должен быть свой стратегический объект, – считает Омирбек Болысбеков.

По его информации, по реке Сырдарье Узбекистан дает годовую, квартальную, месячную норму. «Но в середине августа, когда растения вступают в самую ответственную фазу развития, от которой зависит урожай, нам воду не дают. Пока идут переговоры, пока откроют задвижки, проходит 15 дней. Но после того как фаза ушла, ты хоть заливай растения водой – урожая не будет», – говорит эксперт.

Поэтому и появилась идея построить канал, по которому при помощи машин вода будет подаваться в Туркестан по мере необходимости – от 20 до 80 млн кубов в год. 

А Кызылорда против

Однако на заседании совета против высказалась кызылординская сторона: рисоводческий регион тоже требует много воды. Представитель ТОО «Абай Даулет» Газиз Кулькеев рассказал «Курсиву», что поливной воды не хватает, и это отражается на урожае. 

«Тем крестьянским хозяйствам, которые расположены в начале системы полива, воды хватило, а вот тем, кто находится в конце, – нет. В этом году, например, мы планировали собрать 65 ц с га, а получили 60. Одна из причин – нехватка поливной воды», – утверждает рисовод.

В свою очередь главный инженер туркестанского филиала РГП «Казводхоз» Тулкин Балпиков отметил, что Кызылординская область на 100% зависит от Сырдарьи, поэтому малейшее изменение по использованию воды вызывает у специалистов Кызылорды вопросы.

«Но справедливости ради стоит сказать, что в Кызылординской области всего 180 тыс. га площадей, и они потребляют 2,8 млрд кубов воды в год. А в Туркестанской области поливных земель в три раза больше – почти 600 тыс. га, а воды здесь потреб­ляют чуть более 3 млрд куб. в год, то есть практически наравне. Поэтому сложившаяся ситуация не устраивает Туркестанскую область, надо договариваться», – пояснил в комментариях «Курсиву» Тулкин Балпиков. 

Каналу быть

По данным «ЮжКазАгроПромПроекта», в нижней части Туркестанской области на протяжении 20 лет из-за нехватки воды совсем не орошалось 26 тыс. га земель. Поэтому, как считает Омирбек Болысбеков, машинная водоподача из реки Сырдарьи для подпитки Туркестанского магистрального канала – это спасение.

«Для Туркестана Бугуньское водохранилище – пока единственный источник воды. Но искусственный канал есть искусственный. Бывают техногенные или природные аварии. Не дай бог с Бугуньским водохранилищем что-то случится. Пока его восстановят, все погибнет. Поэтому резерв в виде канала машинной водоподачи необходим, жизненно важен. Мы миллиарды вкладываем в развитие Туркестана, а завтра из-за отсутствия воды за 10 дней все можем потерять?! Поэтому каналу быть в любом случае. А с Кызылордой мы договоримся», – заявил глава «ЮжКазАгроПромПроекта». 

Стоимость строительства канала обойдется государству примерно в 15 млрд тенге.

Можно эффективнее, но дороже

Региональный советник программы трансграничного управления водными ресурсами Германского общества международного сотрудничества Александр Николаенко считает, что водные вопросы и связанные с этим споры – это нормальное явление, они происходят во всех странах. При этом он констатировал: «К сожалению, сейчас в Казахстане, насколько я вижу, есть некоторые предложения, общие идеи, но нет общей системы, нет конечного проработанного продукта». 

Эксперт также отметил, что для реального сокращения водопотерь нужно внедрять современные технологии, которые первоначально стоят очень дорого. «Экономический эффект будет накапливаться, и в конечном итоге страна получит прибыль в течение пяти-семи лет. Но повторюсь: первоначальные инвестиции очень большие», – сказал г-н Николаенко.
 
Он добавил, что, учитывая сложную обстановку по вододелению в регионе, правительство Германии выделяет в помощь странам Центральной Азии грантовые средства. С 2009 года по согласованию с государственными уполномоченными органами стран ЦА было реализовано 36 проектов на общую сумму около 38 млн евро. Их цель – исправить ситуацию и более эффективно использовать воду на трансграничных участках.

Напомним, Казахстан ежегодно забирает из Сырдарьи на границе с Узбекистаном не менее 12 млрд кубов воды. В маловодные годы количество воды составляет не менее 10 млрд, в многоводные – 14. В 2019 году, несмотря на засушливое и очень жаркое лето, Казахстан получил около 16 млрд кубов воды.

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

duster-kaptur_240x400.gif

 

Цифра дня

64-е
место
занял Казахстан по скорости фиксированного интернета в мире

Цитата дня

Популизм – это политика посредственности. Я не раздаю пустых обещаний. Я - человек конкретных дел. Я буду твердо проводить в жизнь свою программу реформ.

Касым-Жомарт Токаев
президент Республики Казахстан

Спецпроекты

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Биржевой навигатор от Freedom Finance

Биржевой навигатор от Freedom Finance


KAZATOMPROM - IPO уранового гиганта
Новый Курс - все о мире инвестиций

Банк Хоум Кредит

Home Credit Bank

Вы - главная инвест-идея

Home Credit Bank


Новый Курс - все о мире инвестиций
Новый Курс - все о мире инвестиций