Перейти к основному содержанию

bavaria_x6_1200x120.gif


284 просмотра

Қазақстан қашан марихуананы заңдастырады?

Бұл сұрақ Еуразиялық медиафорумда талқыланды

Фото: Shutterstock

Биыл он алтыншы рет ұйымдастырылған Еуразиялық медиафорумда марихуананы заңдастыру мәселесі талқыланып, оған қарсы шыққандардың қатары аз болды. Бұл пікір-таластан бірнеше күн бұрын ҚР ІІМ Қылмыстық Кодекстің 296-бабының есірткіні сату үшін емес, өз қажетіне пайдалануға қатысты бөлігін қылмыстық іс қатарынан алып тастау қажеттігін мәлімдеген болатын.

Айталық, есірткіні қоғамдық орындарда медициналық емес мақсатта пайдалану, есірткіні сату мақсатынсыз дайындау, өңдеу, сатып алу және сақтау, ірі көлемде тасымалдау сияқты әрекеттерді Қылмыстық Кодекстен Әкімшілік Кодекске көшіру жоспарланған. ІІМ өкілдерінің пікіріне сүйенсек, «декриминализация арнайы бөлімдердің күш-қуатын бұдан да маңызды мәселелерге бағыттауға мүмкіндік береді». Бұл жаңалыққа қатысты жасалған болжамдар туралы медиафорумның марихуананы заңдастыру жөнінде сессиясында айтылды. Медиафорум бағдарламасының бұл пункті жайлы тіпті таксистерді өзі білетін, олар құпия түрде өз жолаушыларына айтып жатты...

 «Бала кезімізде қарасораның дәнін уыстап жейтін едік, оған біреудің бірдеңе дегенін естімедік. Кейін ғой, кендірді есірткі деп шыққандары», – дейді ескі жигулидің  егде жүргізушісі. «Студенттерімнен медиафорумда осы тақырыпты талқылар алдына қарасора қосылған печенье таратады деп естідім», – деп сыбырлайды бұл мәселеге қатысы бар екенін сездіргісі келген жоғары оқу орны оқытушыларының бірі.

Бұндай қызығушылықтан соң, Еуразиялық медиафорумның «Заңды-заңсыз: марихуана қолжетімді» деген тақырыпта өткен сессиясында таяқ тастар жер қалмауы керек еді. Өйткені бұған дейін аталмыш тақырып Қазақстанда ашық талқыланбайтын.  Алайда ешқандай дүрлігу болған жоқ. Медиафорумның жиналыс залында бос орын көп болды. XVI Еуразиялық медиафорумның соңғы сессиясы қарасорадан жасалатын, құрамында психоактивті каннабиноидтар бар дәрі-дәрмекті заңдастыруға қатысты қорқынышты сейілту үшін ұйымдастырылған шоуға ұқсап кетті. Десе де,  көпшілігі есірткіні шығару мен пайдалануды қатаң бақылауда ұстауға болады деген тұжырымға келген сыңайлы.

Сөзден сөз туып...

Медициналық білімі бар саясаткер, Сент-Винсент және Гренадин медициналық каннабисі басқарма бастығы Джеррол Томпсон марихуананы заңдастыру туралы бірінші болып өз пікірін білдірді.

Оның сөздері залды елең еткізді десек, артық айтқанымыз. ондаған жылдар бойы туристердің ішіп-шегуіне заңсыз, ал 2018 жылдан заңды түрде рұқсат берген Кариб теңізі аралындағы кедейлеу мемлекеттің өкілі бірден есірткі жөніндегі ескі пікірден арылғанындарын жеткізді.

«Қазір медициналық тұрғыдан алғанда, оны  пациенттерге қалай қолжетімді, қауіпсіз және тиімді ету, пайдалану, сату мәселесі күн тәртібінде тұр», – деп тұжырымдайды Джеррол Томпсон.

Марихуананы заңдастырған мемлекеттердің қатарында Словения да бар. Люблянск университетінің фармацевтикалық биология кафедрасының профессоры Борут Штрукельдің каннабиске қатысты жағымды пікірін осымен түсіндіруге болатын шығар. Әрине, тек медициналық мақсатта қолдану қажет.

  «Шындығын айтар болсақ, қарасора – медициналық мақсатта қолдануға болатын керемет өсімдік. Оны тек дәрі-дәрмек өндірісіне қажетті шикізат ретінде өсіруді реттеу керек. Барлық мәселе осыған келіп тіреледі. Ал оны пайдалану мәселесі әр елдің парламентінде өзінше талқыланатын дүние. Олар онымен жұмыс істеу, ҚҚС, салық салу және т.б. жайын қарастыра алады. Нәтижесінде шылым мен ішімдік өндірісі секілді жағдай болмақ», – деп атап өтті Борут Штрукель.

Қарасорадан жасалатын психотропты заттарды шамадан тыс пайдалану қауіпіне қатысты сауалға ол «жарты сағаттың ішінде 15 литрін бірден ішсе, су да зиян»  деп жауап берді. Профессор Штрукельдің пайымдауынша, әр нәрсенің шегін біліп, марихуана обырға, эпилепция мен ұмытшақтық ауруына керемет ем екенін түсінетін дәрігерлер тарапынан қатаң бақылау болса, жеткілікті екен. 

Қазақстандық психотерапевт, невроз және Альцгеймер ауруын емдеу орталығының жетекшісі Жібек Жолдасованың осы мәселеге қатысты көзқарасы өте маңызды болса да, алдыңғы екі сарапшы сөзінің көлеңкесінде қалып қойды.

«Шын мәнінде, каннабис аурудың белгілерін ғана жояды. Оған қоса ағзаға патогенетикалық және патофизиологиялық әсер беретінін ескеру керек. Яғни, дәрілік зат аурудың даму механизміне әсер етеді. Сондай-ақ, этиотропты емдеу бар, онда ауруға себепкер нәрсе жойылып, адам сауығады. Мәселен, өкпе қабынған кезде, оған инфекцияны өлтіретін антибиотиктер тағайындалады. Ал каннабистің әрекет ету деңгейі – симптоматикалық. Каннабистен жасалған дәрі-дәрмектер емдеудің өзге де механизмдеріне әсер етеді деген тұжырымның нақты дәлелі жоқ», – деген Жібек Жолдасованың сөзін залдағылар құлағына да ілгісі келмегендей.  

Сонымен қатар, психотроптық заттарға деген қызығушылық негізінен жасөспірім шақта оянатындықтан, каннабисті сатуды қатаң бақылау қажет деген сарапшының сөзі айдалаға кетті.

Есесіне канадалық New Leaf Cannabis ритейл-желісінің негізін қалаушы Ангус Тэйлорға сөз берген кезде, зал жандана түсті. Айта кетейік, Канада – G7 кіретін елдердің ішінде алғашқы болып марихуананы заңдастырған мемлекет. Ол өз еліндегі марихуана сатуға қатысты заңнама оны медициналық мақсатта пайдалануға шек қоймайтынын мойындады.

«Біздің компания каннабисті қалай қолдатыны бақылап отырады. Сатып алушыларымызға марихуананы қалай қауіпсіз пайдалану керек, оны балалардың қолы жетпейтін жерде қалай сақтау қажеттігін үйретеміз. Бізге өз тауарымызға жарнама жасауға болмайды. Біздің дүкеніміздің жанынан өтіп бара жатқан адамдар терезеден не сатылып жатқанын көрмейді», – деп өз тәжірибесімен бөлісті Ангус Тэйлор.

Өрт сөндірушінің пікірі қандай?

Жалпы, заңдастыруды жақтаған пікірге залдың реакциясы жақсы болды. Вашинтондық өрт сөндіруші Уилл Джонс III Алматыға Smart Approaches to Marijuana (Марихуанаға саналы көзқарас – «Курсив») альянсының халықаралық және коммуникация серіктесі ретінде келген. Бұл беделді  ұйым АҚШ-та кез-келген есірткі түрін заңдастыруға қарсы шығуымен белгілі, сондықта да елдің бәріне ұнай бермейді.

«Біздің ұйым марихуананы медицинада, денсаулықты қалпына келтіру үшін заңдастыру пайдалы деген тұжырыммен келіспейді. АҚШ-тың  марихуананы медициналық мақсатта қолдануға рұқсат берген штаттарында каннабистен жасалған дәрі-дәрмекті ішіп алып, көлік жүргізу фактісі көбейген. Бұл үрдістің коммерцияға айналып бара жатқанын да көзіміз көріп отыр. Марихуана жарнамасы бар плакаттар мен билбордтар пайда болды. Сонымен қатар, темекі және ішімдік шығаратын белгілі компаниялар құрамында каннабис бар өнім шығаруға миллиондап инвестиция құйғанын да білеміз. Комммерциялық индустрия тек қаржы табуды көздеп, бұған ересектерді ғана емес, жасөспірімдерді де тартуда. Сондықтан марихуана мәселесіне үлкен жауапкершілікпен қарау керек», – деп мәлімдеді Уилл Джонс ІІІ.  

Сонымен қатар, оның айтуынша, Американың марихуананы заңдастырған штаттарында есірткі сататын дүкендердің саны MacDonald’s пен Starbucks-тің ресторандарынан асып кеткен.

Алайда Smart Approaches to Marijuana өкіліне сөзін толық аяқтауға мүмкіндік берілмеді, оған заңдастыруда жақтайтындар қарсы келе бастады. Олардың айтуынша, каннабистен жасалатын өнім өндірісін қатаң бақылап және ойын-сауық индустриясында марихуананы шектен тыс пайдалану өте қауіпті екенін нақты түсінсе, алаңдауға еш негіз жоқ екен.

Еуразиялық медиафорумның соңғы сессиясы, шындығын айтсақ, ойын-сауықтың сипатта өтті де, есірткіні заңдастыру тақырыбын не үшін көтеріп, талқылағаны туралы нақты тұжырым жасауға мүмкіндік бермеді.

Болашақта емлекет марихуананы медициналық мақсатта өсіруді заңдастырып, марихуана нарығында өз орнын алу жоспары бар шығар бәлкім, бірақ бұл – тек болжам ғана. Десе де, елде есірткі өсіруді қолға алу қажет деп тұжырымдайтын жандардың сөзіне сенсек, тек Шу алқабының өзі  1,5 млрд долларға дейін табыс әкелуі мүмкін. Медиафорум сарапшыларының пікір-таласын тыңдағандардың көпшілігі мен БАҚ құралдары бұл көкейтесті мәселеге Дариға Назарбаеваның көзқарасы қандай екенін білгісі келген еді. Алай Сенат төрағасы  марихуананы заңдастыру туралы сарапшылардың пікір-таласын мұқият тыңдай отырып, өз пікірін өзінде қалдыруды жөн көрді. Журналистердің де сауалына жауап берген жоқ.


2639 просмотров

Как живут в эвакуационных пунктах жители Арыси

Сотни людей оказывают помощь пострадавшим арысцам

Фото: Сергей Павленко

Около 130 жителей Арыси прибыли и были в размещены в школе–интернате «Дарын» Казыгуртского района Туркестанской области только в течение вечера 24 июня и последующей ночи. Учебное заведение стало временным домом для эвакуированных из железнодорожного городка, пока в нем устраняют последствия ЧС. 

Эвакопункт в «Дарыне»

В Казыгуртском сельском округе для пострадавших из Арыси организованы два эвакопункта. Первый – в школе–интернате «Дарын», еще один – в профессионально-техническом колледже. Как рассказал kursiv.kz аким Казыгуртского сельского округа Кайрат Садыков, с момента трагедии в  Арыси в районе был создан оперативный штаб, куда стекалась вся информация по эвакуированным людям из Арыси, куда же впоследствии стала поступать помощь пострадавшим от жителей Казыгурта. 

комната в эвакопункте.jpg

«До 10 часов вечера 24 июня в «Дарыне» было размещено около 50 человек, после 24.00 и до 3-4 часов ночи прибыло еще 57 человек. Вчера утром привезли 10 человек. 24 июня в эвакопункт в колледже привезли и разместили около 200 человек», – сообщил Кайрат Садыков. 

Уже при входе в «Дарын» видно, что местные власти контролируют ситуацию, стремятся четко организовать жизнедеятельность эвакопункта. В фойе школы регистрируют прибывших и вносят данные в компьютер. По соседству медсестра сортирует поступившие от неравнодушных людей упаковки с гигиеническими принадлежностями – памперсами, мылом, туалетной бумагой. Здесь же, у столов, – блоки с минеральной водой. Любой может брать воду без ограничения.

сбор одежды.jpg

Одно из классных помещений выполняет роль склада поступающей одежды и обуви, которую также собирали местные жители для нуждающихся. В классах школы, которые отданы под эвакопункт, установлены двухъярусные кровати. Где-то по три, где-то – по четыре. 

пострадавшие в эвакопункте.jpg

«В школе «Дарын» находятся около 120 беженцев. Вчера утром в семь часов утра 20 человек выехало, но 23 и прибыло. Все выбывшие были размещены у родственников. Среди пострадавших – около 60 человек подростки до 15 лет, шесть малышей до года. Их было десять, но четверых забрали родственники. В эвакопункте размещены одна женщина с инвалидностью и три пожилых человека. Организовано круглосуточное дежурство. Постоянно на пункте находятся один врач и три медицинских сестры. Необходимые лекарства есть, средств гигиены достаточно», – рассказал дежурный врач из центральной районной больницы Казыгуртского района Куралбек Бердикулов

Врач Куралбек Бердикулов.jpg

Всем нуждающимся, по словам медиков, была оказана необходимая медицинская помощь. В эвакопункт поступили две беременные женщины. Врачи их осмотрели и констатировали, что здоровье стабильно, состояние в норме. 

В беде не бросили 

Всех прибывших из Арыси сразу накормили ужином. С утра была рисовая каша, чай, кофе, хлеб, сыр, колбаса. На обед у пострадавших был плов, а на ужин – бешбармак, организацию которого взял на себя местный предприниматель. 

столовая.jpg

«Этот эвакопункт рассчитан на 150–200 человек. У нас всего пока хватает. В достатке продуктов. Надо сказать спасибо спонсорам, которые оказывают большую помощь, берут на себя расходы по приготовлению пищи, снабжению медпринадлежностями и средствами гигиены», – присоединился к медикам аким Казыгуртского сельского округа Кайрат Садыков, с которым корреспондент kursiv.kz прошел к школьной столовой. 

учет.jpg

Здесь вовсю кипела работа. Были накрыты столы к приему пищи. «Обслуживают приезжих и сотрудники районного акимата, и местные жители. Также для оказания помощи пострадавшим вызвали персонал школы, учителей, старшеклассники пришли помогать сами. У нас столовая рассчитана на 126 человек. Поэтому всем места хватит. Хватит и продуктов, чтобы накормить всех людей», – заверила директор школы-интерната «Дарын» Клара Курбанбаева

директор школы Клара Курбанбаева.jpg

Но и это еще не все. У подъезда школы дежурит микроавтобус, который отвезет пострадавших от ЧС в баню. А местные жители разложили на столах яблоки, сливы. Принесли айран, молоко, свежие лепешки: «Кушайте, на здоровье».   

в баню.jpg

Как это было 

В классных комнатах на кроватях – эвакуированные из Арыси. Они еще не могут отойти от пережитого. Многие в Казыгурт прибыли без документов и родственников, не зная ничего об их судьбе и не имея с ними связи. В первые минуты трагедии, если судить по рассказам горожан, в Арыси царила паника и неразбериха. 

ВАлентина Горбова.jpg

Восьмидесятилетняя Валентина Яковлевна Горбова находилась в квартире, когда произошел первый взрыв. Потом увидела, что все соседи бегут, но сама бежать не могла – здоровье не то: пожилая женщина едва ходит. «Раздался второй взрыв, такой силы, что стекла с рамами вынесло. А я взяла иконку, села около буфета на кухне, сижу и думаю: убьет, значит, так тому и быть, а не убьет, значит, Бог миловал. Три часа шла стрельба и взрывы, а меня даже осколок стекла не тронул. А в зале – три окна и в спальне одно окно, там стекла повылетали. А на кухне все стекла целые», – рассказала Валентина Горбова.

Позже пришел сосед и вызволил старушку. «Я в окошко стала стучаться – была закрыта, боялась, что меня забудут. Но Саша с полицией вот в чем была – так и усадили в машину. Только на дорогу выехали, как взрывная волна как даст! Думала, все, конец. Но успели уехать с Арыси», – продолжает, не в состоянии сдержать слезы, Валентина Яковлевна.

Рассказы о дне трагедии у многих жителей Арыси начинаются схоже. Были заняты домашними делами или шли по своим надобностям, когда начались взрывы. Так произошло с Галиной Федоровной Лосевой

«Я пошла утром рано на рынок, хотела зайти в аптеку. Но тут взрыв – и стекла в аптеке повыбивало. Сразу сын позвонил, говорит: давай скорее домой. А машины едут, но никто не останавливается. Вместе с сыном вышли на трассу, пытались остановить машину, чтобы из дома забрать родную сестру и больную мать. Долго останавливали, а когда приехали во двор, тут как взорвется – и машину закачало. Водитель едва удержал  руль. Меня сын отправил из Арыси, а сам вернулся домой, чтобы бабушку с сестрой забрать», – поделилась Галина Лосева. 

Спасибо вам, люди 

Галину Федоровну увидела в мечети у Бекжан-базара Роза Орманова. Просто жительница Шымкента, которая днем, находясь в такси, прочитала сообщения из соцсетей о трагедии в Арыси. «Все, что было в ватсапе, смотрела. За людей были страх и волнение, что с ними будет. А когда приехала в Шымкент, то пришло сообщение, что всех людей везут в мечети. Поехала в «Ак мечеть», думала: возьму к себе домой 10–20 детей. Говорили, что людям идти некуда», – рассказала Роза Орманова. 

Роза Орманова.jpg

На вопрос kursiv.kz о материальных возможностях женщины, которые позволяют разместить дома два десятка детей, собеседница ответила: «Я обеспеченная, но не богатая. Не могу сказать, что все дети были бы обеспечены кроватями. Но накормить – я бы всех накормила и искупала. В мечети народу много. Дети, взрослые – зрелище тяжелое. Я хотела взять семью с младенцами. Но предложила остановиться у меня двум бабушкам, потому что другие не могли поехать со мной, так как искали родственников. Привезла к себе Галину Федоровну. Искупали, накормили, затем нашли ее родственников, которые уже находились в эвакопункте Казыгуртского района. Галина Федоровна захотела остаться с родными». 

Семья воссоединилась. Теперь осталось дождаться возвращения домой. Арысцы говорят: «Спасибо вам, бескорыстные люди!».

Напомним, утром 24 июня в городе Арысь Туркестанской области начался пожар на военных складах, после чего последовали взрывы хранящихся там боеприпасов.

Властями было принято решение эвакуировать город. В связи с ситуацией Туркестанскую область посетил президент Казахстана Касым-Жомарт Токаев. Он поручил принять первоочередные меры по обеспечению оперативного размещения граждан, потерявших жилье, и оказанию всесторонней помощи пострадавшим, в том числе медицинской.

Глава государства также поручил правительству и акимату области выполнить расчёт стоимости восстановительных работ и обеспечить выделение необходимых средств из резерва правительства для восстановления жилья, инженерных сетей, социальной и другой инфраструктуры.

Кроме того, министр обороны Казахстана Нурлан Ермекбаев заявил, что на военном складе, который утром взорвался в Арыси, не хранились наиболее мощные и опасные авиационные боеприпасы и бомбы. «Никаких радиоактивных боеприпасов или снарядов, ничего там не хранилось. Никакой опасности радиации не существует», – сказал министр.

В Казахстане во многих крупных городах начался сбор гуманитарной помощи для жителей Арыси. Гуманитарную помощь собирают и граждане, и власти, и различные общественные организации.

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

Вопрос дня

Архив опросов

Депозиты в какой валюте вы предпочитаете?

Варианты

d1fHAmG5BPI.jpg

Цифра дня

старше 20 лет
половина продаваемых авто в Казахстане

Цитата дня

Земля должна принадлежать тем, кто на ней работает. Земля иностранцам продаваться не будет. Это моя принципиальная позиция

Касым-Жомарт Токаев
президент Республики Казахстан

Спецпроекты

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Рейтинг прозрачности крупнейших компаний Казахстана

Биржевой навигатор от Freedom Finance

Биржевой навигатор от Freedom Finance


KAZATOMPROM - IPO уранового гиганта
Новый Курс - все о мире инвестиций

Банк Хоум Кредит

Home Credit Bank


Новый Курс - все о мире инвестиций
Новый Курс - все о мире инвестиций