Перейти к основному содержанию

1007 просмотров

Қазақстанда қолма-қол ақшасыз валюта сатып алуды шектеуі мүмкін

Қаулы әлі қабылданбаған, әзірге талқыланып жатыр

Фото: Shutterstock

Қазақстан валюталық реттеуді қатайтуға тағы бір қадам жасады. «Курсивке» белгілі болғандай, елімізде қолма-қол ақшасыз валюта сатып алуға шектеу қойылуы мүмкін. Қаржы министрлігі мен Ұлттық банк бірлескен қаулысының жобасында көрсетілгендей, (бұл құжат жобасы Курсивте бар), заңсыз ақша айналымы мен терроризмді қаржыландыруға қарсы осындай шаралар қарастырылған.  

Осы құжат бойынша, егер клиент үлкен көлемде, қайта-қайта қолма-қол ақшасыз қаржы алса, банктер бұл операцияларға ерекше назар аударып, қосымша тексеру жүргізуі тиіс. Бұл ретте соңғы 30 күндегі сұраныс сомасы жеке тұлғалар үшін – $1 млн, ал заңды тұлғалар үшін 5 млн доллардан аспауы керек. Алайда құжатта белгіленген сомаға қатысты қандай шектеу қойылатыны нақтыланбаған. Бәлкім, клиенттің тапсырысы бұл сомадан асып кетсе, күдік тудырып, қосымша тексеріс жүргізілетін шығар. Немесе бір ай ішінде сатып алуға рұқсат етілетін валюта көлемі туралы сөз болуы да мүмкін. 

Сонымен қатар, құжаттан түсінгеніміз, оның авторлары клиенттен қолма-қол емес валютаға тапсырыс түссе салысымен, бірден сатуға шектеу қоймақ. Құжатта «Клиент операция жүзеге асатын уақыттан 3 күн бұрын тапсырыс бере алады» делінген.  Ал бұл шектеудің қандай сомаға қатысты екені құжаттың мәтінінен түсініксіз. 

«Курсивтің»ақпараты бойынша, аталмыш құжат әлі қабылданбаған, әзірге талқыланып жатыр. Бұдан бірнеше күн бұрын қолма-қол төлем нарығындағы 2020 жылы енгізілетін шектеулер туралы белгілі болған еді. 

Экономикасы шикізатқа байланған елдердің көпшілігі капиталдың шетелге ағылу мәселесімен бетпе-бет келеді, бұндай жағдайда ел билігіне валютаның еркін айналымы мен оны елден заңсыз шығарудың алдын алу арасындағы тепе-теңдікті ұстауы керек. Ұлттық банк төрағасы Ерболат Досаев Үкіметтің 23 шілдеде өткен кеңейтілген отырысында айтқандай, реттеуші қызметінің басты бағытының бірі – халық пен бизнестің жүргізіліп жатқан баға саясатына сенімін арттыру және ашықтықты қамтамасыз ету. «Валюта нарығындағы сұраныс пен ұсыныстың тепе-теңдігін сақтау үшін квазимемлекеттік сектордағы компаниялардың валюта нарығындағы іс-әрекетін келістіру және үйлестіру үшін бірқатар шаралар қолға алынған. Сатылып алынатын валютаның көлемі ай сайын келісіліп отырады», – деді Досаев.  

Осы тұрғыдан алғанда, реттеуші өзінің ақша-несие саясатын тек мемлекеттік компанияларға ғана емес, валюталық операциялармен шектен тыс әуестеніп кеткен кейбір ойыншылар мен жеке секторға қатысты жүргізуінен бірізділікті байқауға болады. 

«Қазақстанды жемқорлық жайлағанын ескерсек, қаржылық бақылау саласында қатаң шаралар қажет екені айқын. Екінші жағынан, әлемде заңсыз ақша айналымы мен терроризмді қаржыландырумен күрес, коммерциялық кәсіпорындар мен жеке тұлғаларға кедергі келтірместен, байыппен жүргізіледі», – деп тұжырымдайды халықаралық компанияның атын атағысы келмеген сарапшысы.

3158 просмотров

Как снизить зависимость казахстанского рынка МФО от иностранных займов

Знает председатель правления KMF

Фото: Shutterstock

С начала 2020 года в связи с изменением законодательства микрофинансовые организации (МФО) получили возможность инвестировать свободные денежные средства в ценные бумаги и привлекать инвестиции на фондовом рынке.

Запрет на торговлю ценными бумагами был снят неслучайно. По своим финансовым показателям МФО уже достигли высокого качественного уровня, поэтому возможность участвовать на организованном рынке через выпуск облигаций – своевременное и закономерное явление. По данным Нацбанка, на 1 октября 2019 года совокупный кредитный портфель МФО достиг 277,3 млрд тенге (рост на 26% с начала года), средняя рентабельность активов (ROA) составила 5,3%, а рентабельность собственного капитала (ROE) – 18%. 

Чистая прибыль сектора за девять месяцев превысила 17,6 млрд тенге. Собственный капитал и активы МФО на отчетную дату составляли 333,9 млрд и 97,5 млрд тенге соответственно. Всего в специальном реестре регулятора на указанную дату было зарегистрировано 177 МФО.

Проблема доступного фондирования всегда была и остается актуальной для МФО. В настоя­щее время 70% от всех предоставляемых микрозаймов в Казахстане выдано за счет средств, привлекаемых от иностранных кредиторов. С одной стороны, это очень хорошо, но с другой – зависимость от зарубежных источников фондирования создает риск для сектора из-за возможных неблагоприятных изменений на внешних рынках капитала. На внутреннем же рынке немногие МФО могут привлечь кредиты от банков из-за отсутствия ликвидного залогового имущества, требуемого для обеспечения такого займа. 

Выпуск облигаций является одним из способов привлечения денег для пополнения оборотного капитала, снижения зависимости от иностранных кредиторов. Кроме того, привлечение денег через ценные бумаги по стоимости ниже, чем существующие ставки на внешние ссуды, что может привести к снижению стоимости микрокредитов для наших заемщиков. В этом видится основное преимущество возможности выхода МФО на рынок ценных бумаг. А еще присутствие на KASE предоставит возможность МФО размещать свободную ликвидность под залог ценных бумаг либо привлекать под них деньги, что позволит более эффективно управлять денежными средствами.

Отечественные инвесторы постоянно говорят о недостатке ликвидных инструментов на рынке. Проблема нашей страны в том, что немногие компании могут позволить себе выход на биржу, так как не все из них готовы раскрывать информацию. При этом деятельность МФО, регламентируемая Агентством по регулированию и развитию финансового рынка (ранее Нацбанком), прозрачна, и выход еще одного сектора на торговую площадку может через несколько лет изменить рынок.

Чтобы бумаги МФО пользовались спросом, им нужен рейтинг. Ведь согласно требованиям регулятора банки и страховые компании могут покупать только облигации, имеющие рейтинг. Получение оценки иностранных аналитиков – затратное дело, и не все МФО захотят нести такие расходы. Для того чтобы показать свою надежность и прозрачность, KMF планирует получение международного рейтинга от международного рейтингового агентства. 

В целом, выход на биржу – это серьезный шаг, который требует от эмитента подготовки: налаживание процесса прозрачного аудита и составления финансовой отчетности, получение финансового рейтинга. Таким образом, лишь единицы из МФО смогут позволить себе выпуск облигационных программ.

В стратегии нашей компании на ближайшие годы есть планы по увеличению привлечения денег на местном рынке. Это позволит снизить зависимость от внешних источников финансирования и уменьшить риски от внешних шоков мировой экономики. И частным, и институцио­нальным инвесторам нужны надежные и ликвидные инструменты, которых на казахстанском рынке пока недостаточно. Свободные деньги на рынке есть, и они требуют правильного инвестирования и управления. 

Увеличение числа квалифицированных игроков на KASE в лице МФО, несомненно, положительно отразится на всех участниках рынка. Новые игроки, с одной стороны, смогут помочь компаниям или банкам, которые нуждаются в краткосрочной ликвидности, а с другой – предоставят дополнительные среднесрочные инструменты инвестирования.
 
Новое регулирование рынка не ограничивается только торговлей на KASE. Теперь МФО разрешена регистрация в форме акционерных обществ, то есть потенциально может появиться новый класс акций. Мы не спешим переоформлять организационно-правовой статус нашей компании. Сначала надо поработать на рынке РЕПО, на рынке облигаций и только затем принять решение о целесообразности смены организационно-правовой формы с ТОО на АО.

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

drweb_ESS_kursiv.gif