Перейти к основному содержанию

297 просмотров

Павлодарда май шығаратын зауыт сатылмай жатыр

Банкротқа ұшыраған кәсіпорынның қарызы 1,2 млрд теңгеден асып жығылады.

Фото: из открытых источников

2012 жылы Павлодар облысына қарасты Тереңкөл ауданында іске қосылған күнбағыс өңдеу зауытының жабылғанына 4 жылдың жүзі болды.

Рафинадталған өсімдік майын шығаруды көздеген кәсіпорын басшылығы берешекке белшесінен батып, өндірісті тоқтатуға мәжбүр болды. Енді, тұралап қалған зауыт аукцион арқылы сатылмақ. 

«Рахметтің» рахаты болмады  

Осыдан 8 жыл бұрын, яғни 2012 жылы ашылған зауыттың «ғұмыры» ұзақ болмады. Әуелде жылына 20 мың тонна күнбағыс өңдеуді көздеген «Green house Павлодар» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің жоспары ауқымды болған. Тіпті, облыс нарығының 30 пайызын жергілікті өніммен қамтуды көздеді. Бұл мақсатта италиялық қондырғыларды сатып алып, шағын цехқа орнатты.

Алғашқы өнімді шығару үшін кәсіпорын басшылығы үш жыл бойы дайындалды. Сөйтіп, 2015 жылдың жаз кезінде облыс орталығындағы бірқатар сауда орнындарының сөрелерінде «Рахмет» деген атаумен шығарылған рафинадталған өсімдік майы пайда болды. Бірақ сол жылдың соңына қарай, бұл өнім тұтынушылар көзінен бұлбұл ұшып, дүкен сөрелерінен ғайып болды. 

Сол тұста Тереңкөл ауданының басшылығына келген Жанат Шұғаев кәсіпорынның жабылуына бірден-бір себеп - шикізаттың жоқтығы болғанын алға тартты.

Яғни, «Green house Павлодар» күнбағысты өсірмей, шикәзатты өзге шаруалардан сатып алып отырған көрінеді. Өйткені тұқым алатын қаржысы болмаған. Кейін дайын шикізатты алуға да қауқарсыз болып қалған. 

Инвестор табылмады 

Сол уақыттан бері, кәсіпорын басшылығы тығырықтан шығарар инвесторларды іздеді. Павлодар өңіріндегі ірі шаруашылықтардың бірі – «Галицкое» шаруа қожалығы зауытты сатып алып, рафинадталған май өндірісін жандандыруды ойластырады. Десе де, қарыздың көп болуы мен аталмыш істің соншалықты табысты емес екенін ескерген шаруашылық басшысы Александр Касицын, кейін бұл ойынан бас тартады. 

Тұралап қалған кәсіпорынға қаржы құяр инвестор табылмағандықтан, зауытты банкрот деп жариялау бойынша жұмыстар басталды. Осы жылғы 28-қаңтарда электронды сауда да ұйымдастырылды. Бастапқы баға – 312 млн 227 мың теңге.

Бірақ бірнеше жыл бойы бірде-бір литр өнім дайындалмаған зауытты сатып алуға ниеттілер табылған жоқ. Енді 13-ақпанда кәсіпорын екінші рет саудаға шығарылмақ. 

Қарызға батырған несие

Кәсіпорынның конкурстық басқарушысы Қайрат Кәрімовтың айтуынша, келесі конкурстар қатысуға ниет білдіргендердің  болмауы салдарынан өтпесе, зауытты бастапқы бағадан 15, 50 пайызға дейін төмен бағаға сатуға тура келеді. 

«Менің міндетім – банкрот болған өндіріс орнын сатып, қарыздан құтылу. Қазіргі таңда аталмыш серіктестіктің қарызы 1,2 млрд теңгені құрап отыр», - дейді Қайрат Кәрімов. 

Берешектің 95 пайызы – зауытты кепілдікке қойып, екінші деңгейлі банктерінің бірінен алынған несие. Қалған 5 пайызы – 30-дан астам жұмысшыға уақытылы төленбеген еңбекақы. Сатылымнан ақша түссе, ол, бірінші кезекте, тұрғындардың айлығын беруге жұмсалады. Содан соң, мүмкіндігінше, банктердің қарызы қайтарылады. 

Айта кетсек, бүгінде Павлодар облысында өсімдік майын шығаратын 10 кәсіпорын бар. Былтыр олар барлығы 2700 тонна өнім дайындайды. Бұл аймақ тұтынушылары сұранысының  27,5 пайызын ғана құрайды.  
 
 

banner_wsj.gif

2692 просмотра

Как уменьшить последствия нарушения обязательств из-за ЧП в Казахстане

Рассказывает советник юридической фирмы SIGNUM

Фото: Shutterstock

Указом президента РК от 15 марта 2020 года № 285 в связи с объявлением ВОЗ коронавируса COVID-19 пандемией на всей территории республики с 16 марта по 15 апреля введено чрезвычайное положение (ЧП). Прежде всего, нужно понимать, что чрезвычайное положение – это временная мера, представляющая собой особый правовой режим деятельности госорганов, допускающий установление отдельных ограничений прав и свобод граждан, а также прав юридических лиц и возлагающий на них дополнительные обязанности.

Срок действия ЧП на всей территории РК не может превышать 30 суток. Однако при неустранении обстоятельств, послуживших основанием для введения ЧП, президент вправе продлить его действие еще на 30 суток. Все акты, принятые в целях обеспечения режима ЧП, утрачивают силу с прекращением действия ЧП без специального уведомления. 

Как режим ЧП может повлиять на ведение бизнеса 

При ЧП государством могут быть приняты ограничения, которые прямо или косвенно влияют на отношения между хозсубъектами, такие как: 

  • ограничения передвижения транспорта; 
  • приостановление деятельности сетей и средств связи; 
  • особый порядок продажи продовольствия и предметов первой необходимости; 
  • ограничения отдельных видов финансово-экономической деятельности, включая перемещение товаров, услуг и финансов;
  • особый режим оборота лекарственных, наркотических средств, психотропных веществ, прекурсоров, а также этилового спирта, алкогольной продукции; 
  • введение карантина и другие. 

В результате применения таких мер могут возникнуть случаи ненадлежащего исполнения обязательств (перебои с поставками товаров, задержка оплаты, изменение сроков выполнения работ), а также иные последствия, влекущие определенные убытки. 

Как доказать невозможность исполнения обязательств в условиях ЧП 

Иногда такие случаи оговариваются в контрактах, где устанавливается ответственность сторон при форс-мажоре. Но что делать, если возникновение форс-мажора не оговорено в договоре, и как сократить убытки в этом случае? В соответствии со ст. 349 Гражданского кодекса РК (ГК) при невозможности надлежащего исполнения обязательства должник обязан незамедлительно известить об этом кредитора. Согласно ст. 359 ГК, должник отвечает за неисполнение или ненадлежащее исполнение обязательства при наличии вины, если иное не предусмотрено законодательством или договором. 

Должник признается невиновным, если докажет, что он принял все зависящие от него меры для надлежащего исполнения обязательства. Лицо, не исполнившее или ненадлежащим образом исполнившее обязательство при осуществлении предпринимательской деятельности, несет имущественную ответственность, если не докажет, что надлежащее исполнение оказалось невозможным вследствие непреодолимой силы, то есть чрезвычайных и непредотвратимых при данных условиях обстоятельств (стихийные явления, военные действия и т. п.). К таким обстоятельствам не относится, в частности, отсутствие на рынке нужных для исполнения товаров, работ или услуг.

В Казахстане функции по свидетельствованию обстоятельств непреодолимой силы (форс-мажора), обстоятельств Hardship осуществляет ТОО «Внешнеторговая палата Казахстана» (далее – ВПК) в соответствии с условиями внешнеторговых сделок, международных договоров РК, договоров, заключенных на территории РК, а также в соответствии с международной практикой. Свидетельствование обстоятельств непреодолимой силы производится на основании письменного обращения заинтересованной стороны. Отсутствие в контракте ссылки на обстоятельства непреодолимой силы (форс-мажор) не препятствует рассмотрению обращения заявителя. В свидетельствовании обстоятельств непреодолимой силы (форс-мажора) может быть отказано только по причине отсутствия документов, подтверждающих их наступление. Таким образом, при невозможности исполнения обязательств вследствие непреодолимой силы рекомендуется: 

  1. Обратиться в ВПК с заявлением о свидетельствовании обстоятельств непреодолимой силы. 
  2. Направить уведомление контрагенту о невозможности исполнения обязательства, сославшись на соответствующие положения договора (при их наличии), Указ Президента РК от 15 марта 2020 года «О введении ЧП на территории РК» и приложив свидетельство о наличии обстоятельств непреодолимой силы, выданное ВПК. 

Мы надеемся, что в рамках заключенных договоров и согласно обычаям делового оборота контрагенты примут к сведению введение режима ЧП в стране и постараются взаимно договориться и пойти навстречу друг другу. 

Кроме того, заблаговременное принятие вышеперечисленных мер позволит доказать отсутствие вины стороны, не выполнившей обязательство вследствие непреодолимой силы, и, возможно, в будущем освободить от ответственности или уменьшить ее размер.

banner_wsj.gif

drweb_ESS_kursiv.gif