Перейти к основному содержанию
1014 просмотров

Қазақстандық банктер кейбір комиссиядан неге бас тартты?

Оның себебін «Курсив» анықтап көрді

Фото: Shutterstock

Қазақстанның 5 банкі несиеге қызмет көрсеткені үшін комиссия алудан бас тартты. Бұл бір қарағанда ақылға сыймайтын қадам секілді, өйткені ЕДБ-нің негізгі табысы жеке тұлғалар мен бизнеске несие беруден түседі. Бұндай шешімге не себеп болғанын «Курсив» анықтап көрді.
 
Банк комиссиясы мен пайыздық үстемақы қоғамның қаржыгерлер мен борышкерлер боп қақ бөлінуіне әкеп соқты. Қаржылық реттеуші шағымданушыларды бақылап қана қоймай, әркез қаржы қызметін тұтынушылардың құқығын қорғауда нақты қадам жасап отырды. 

Айталық, ҰБ банктердің өз қызметі үшін алатын комиссияларын қарыз туралы келісім-шартта толық көрсетуін міндеттеп, қарыз есепшотын жүргізгені үшін комиссия алуға тыйым салды. 

Сондай-ақ, қаржылық реттеуші 2016 жылдың шілдесінде банктердің қарыз беру мен қызмет көрсетуге байланысты алатын комиссияларының нақты тізімін бекітті, бұл тізім банк комиссиясының қатарын 11-ге дейін қысқартып, жасырын комиссия өндірудің алдын алады. 

2018 жылы ипотекалық борышкерлердің шығынын азайту мақсатында, кәсіпкерлікке қатысы жоқ қарыз беру мен оған қызмет көрсету үшін ашылған банк есепшотын жүргізуге, сондай-ақ осы қарызды банк есепшотына аударғаны үшін комиссия алуға тыйым салды. 

Бірнеше ай бұрын қаржылық реттеуші «ипотекалық өзгерістердің» өкілетін кеңейтті: олар енді кәсіпкерлікке қатысы жоқ басқа да қарыздардың бәріне таралады. 

 «Бұл ереже банк пен жеке тұлғалар арасында қарыз  туралы 2019 жылдың 4 наурызынан бері жасалған келісім-шарттарға ғана таралады деп бекітілген», – деп нақтылады ҰБ баспасөз-қызметі. 

Осы қаулыдан соң сарапшылар екінші деңгейлі банктер бақылаушы органның шешімін тыныш қана орындамай отыра береді деп күткен. Ал іс жүзінде бәрі басқаша шықты: наурыздың соңында Қазақстанның Халық банкі, Еуразиялық банк, АТФБанк, ForteBank пен Альфа-Банк жаңадан ғана емес, бұған дейін жасалған келісім-шарттар бойынша да қызмет көрсеткені үшін алынатын ай сайынғы комиссиядан бас тартатынын мәлімдеді. 

Қарыз сепшотын ашу мен жүргізуге төленетін комиссияның бір бөлігін алып тастау – несиенің өзіндік құнын төмендетуге бағытталған үлкен қадам. «Ол өз кезегінде біріншіден, халықтың қалтасына салынатын салмақты жеңілдетіп, екіншіден, халықтың несиеге деген сұранысын арттырып, үшіншіден, оның қайтарымсыз қарызға айналу тәуекелін төмендетеді»,– деп пікір білдірді ALPHALUX Consulting компаниясының  бас сарапшысы Сергей Полыгалов.

Ұлттық банк бұл жаңалық 180 мың банк клиентін қамтиды деген ойда, ал борышкерлер үнемдейтін қаржы көлемі 30 млрд теңгеге жетуі мүмкін. 

–Мәселе мынада, қаржылық реттеуші банк клиенттерінің мойнына ілінетін қарыз салмағын азайтуға бағытталған шараларды жыл сайын қолға алады. Бұл шешімге де Ұлттық банктің қатысы болды-ау. Оның үстіне комиссияны алып тастау жеке тұлғалардың несиеге қолжетімділігін арттыруға бағытталған, банктер де халықтың төлем қабілеті жоғары болғанына мүдделі,– деп атап өтті ҚСЗИ бас ғылыми қызметкері Вячеслав Додонов

Қаржы сарапшысы Александр Криенконың айтуынша, комиссия несиенің нақты мөлшерлемесін көбейту үшін емес, банк атқаратын нақты операциялар үшін, яғни банктің шығынын жабу үшін алынады. 

–Казіргі кезде көптеген қызмет түрі автоматтандырылған, сондықтан бақылаушы орган ретке келтіріп, клиенттердің де шығыны азайып жатыр. Өзге де банктердің несие бойынша комиссиядан бас тартуы – уақыт еншісіндегі дүние, – деп тұжырымдайды сарапшы.
 
Бұл ретте мынаны нық сеніммен айта аламыз: банк секторының табыс құрылымы ақырындап өзгеріп жатыр. Мәселен, кейбір қаржы ұйымдары өзге де салаларды игеруге көшті: екінші деңгейлі банктер клиенттеріне жан-жақты сервис ұсынып, интернет-банкингке жаңа қызмет түрін қосып, құнды қағаздар нарығына шығып жатыр. Бұның барлығы банктердің шығынын жауып, жаңа клиенттерді тартуға ықпал етеді. Нәтижесінде ұтатын тұтынушы болмақ.

banner_wsj.gif

2467 просмотров

Как банкам пережить сильнейший кризис за 100 лет

Мнение управляющего директора ДБ «Альфа-Банк» Максата Нуриденулы

Фото: Shutterstock/Tallmaple

Пандемия COVID-19 может стать самой серьезной проблемой для финансовых учреждений почти за столетие. К такому выводу пришли эксперты PwC USA в исследовании, посвященном розничным банкам. Коронавирус внес свои коррективы в стратегии развития финансовых институтов по всему миру.

«Они [банки] работают над тем, чтобы каналы сбыта оставались открытыми, несмотря на советы по дистанцированию; при этом функции банковского надзора не предназначены для удаленной работы. Они [банки] пытаются управлять доходами и ожиданиями клиентов, несмотря на почти нулевые процентные ставки и растущее давление на потребителей. И им необходимо следить за стратегией и проблемами бренда, которые будут определять их будущее, так как рыночные силы и поведение потребителей могут измениться в результате этого кризиса», – говорится в исследовании PwC. 

Что нужно сделать банкам прямо сейчас? Эксперты PwC предложили несколько шагов, которые, по их мнению, помогут банкам справиться с кризисом. Большинство этих рекомендаций так или иначе связано с «цифрой» и с оптимизацией классических процессов. Приведу некоторые примеры.

Первое. Банкам рекомендуется сосредоточиться на непрерывности бизнеса. Речь идет о том, как изменить работу филиалов банка, банкоматов, колл-центра, бэк-офиса. Например, для усиления колл-центра PwC предлагает воспользоваться «возможностями чат-ботов, которые постоянно совершенствуются и становятся проще в развертывании». Бэк-­офис можно усилить, автоматизировав рутинные процессы.

«Интеллектуальные средства могут позволить вам автоматизировать простые и умеренные задачи в течение двух-трех недель», – считают эксперты.

Второе. Проявляйте сочувствие к своим клиентам. Предлагая индивидуальные решения для отдельных клиентов, нужно быть уверенным, что операционная команда сможет доставить эти предложения.

«Вы можете обнаружить, что вам нужно разработать обходные пути для операционных «узких» мест, поскольку многие банковские системы не могут обрабатывать отсрочки платежа или отмены комиссий, особенно в больших масштабах», – считают в PwC.

Третье. Найдите способы сократить ваши расходы быстро. В числе прочего рекомендуется «использовать интеллектуальные средства автоматизации, если вы еще этого не сделали».

«Они быстро совершенствуются в простоте использования, а отдача часто может быть достигнута за считаные месяцы», – отмечают эксперты.

Четвертое. Перепишите стратегию после COVID-19.

«До сих пор большинство банков продавали продукты, используя широкую демографическую сегментацию. Но клиенты все чаще ожидают индивидуализированных предложений, и лидеры должны будут использовать данные (data) для точной настройки своих продуктов и ценовой стратегии, чтобы соответствовать этим ожиданиям», – считают PwC.

Стратегии банков серьезно изменятся, потому что их клиенты нуждаются в поддержке – и физлица, и юрлица. Думаю, банки трансформируются в советников, которые обучают и рекомендуют своим клиентам, куда и когда инвестировать. При этом, зная специфику многих бизнесов, банк должен выступить лидером, помощником в развитии и перестройке бизнеса своих клиентов, изменении их операционной модели.

Отсюда, на мой взгляд, глобальный вывод – кредитные учреждения становятся банками данных и информации; платформой для облегчения ведения бизнеса онлайн в новой парадигме удаленной работы и обслуживания; и, конечно же, банк остается драйвером экономики в части финансирования и кредитования населения и МСБ.

Как долго продлится кризис, пока неизвестно, однако уже есть некоторые прогнозы. Например, компания Forrester – эксперт в потребительском поведении – предположила, что, возможно, банкам удастся выйти на докризисные уровни к осени 2021 года.

«В каждом кризисе кроется возможность. Кризис COVID-19 может в итоге принести пользу банкам-конкурентам за счет ускорения цифровизации населения в целом, а также цифровой трансформации финансовых услуг. Но банкам-претендентам нужно будет бороться, чтобы выжить. Горстка цифровых банков – те, которые недавно получили финансирование или уже имели большое количество клиентов, смогут выдержать пандемический кризис до III квартала [2020] года, а затем пережить период восстановления 12–18 месяцев», – говорит старший аналитик Forrester Аурели Л’Хостис.

banner_wsj.gif

#Коронавирус в Казахстане

Читайте нас в TELEGRAM | https://t.me/kursivkz

Читайте свежий номер

kursiv_kaz.png