Skip to main content

Павлодардың көлік компаниялары жолаушы тасымалдаудан бас тартпақ

Олар бюджеттен бөлінетін өтемақы көлемін көбейтуді талап етіп отыр

Фото: автордікі

Жергілікті әкімдіктен бөлінетін өтемақы көлемі көбеймесе, 1 наурыздан бастап жолаушыларды жеңілдікпен тасымалдамайтынын ескертті. 

Павлодар қаласында тұрындарға қызмет көрсететін ірі кәсіпорындар жергілікті билікке талап қойып, «қорқытып» алуды әдетке айналдырғандай. Қаңтар айында қоқыс шығаруға жауапты компания бірнеше күн бойы тұрмыстық қалдықтарды жинамай, қаланы қоқыс құрсауында қалдырса, енді қоғамдық көлік иелері «түрлі әлеуметтік топ өкілдерін тасымалдамаймыз» деп сес көрсетті. 

"Өтемақы көлемін көбейтсін"

Павлодар қаласындағы қоғамдық көліктерде 17 әлеуметтік топ өкілдері жеңілдікпен қатынайды. Тасымалдаушы компаниялар оның 10 тобына жеңілдіктерді өз есебінен өтейді. Ал қалған 7 топ өкілдерінің тегін жүруі немесе жолақының жартысын ғана төлеуі  үшін жергілікті әкімдік қаржы қарастырады. Айталық, өткен жылы екінші топ мүгедектері, жасы бойынша құрметті демалысқа шыққандар, жетім және ата-ананың қамқорлығынсыз қалғандар, атаулы әлеуметтік көмек алатын, көпбалалы отбасылардың балалары мен аналары жеңілдікпен жүруі үшін мемлекеттік қазынадан 335 млн теңге бөлінді. Ал биыл бұл мақсатқа 343 млн теңге қарастырылды. Алайда қоғамдық көлік қызметін ұсынушылар мұндай өтемақы «жыртығымызға жамау бола алмайды» дегенді алға тартып отыр. Тіпті, өтемақы көлемі артпаса, жеңілдік қарастырылған топтарды 1 наурыздан бастап тасымалдаудан үзілді-кесілді бас тартты. Алты компанияның басшылары қол қойған ескерту хатты Павлодар қаласының әкімдігіне жолдады. 

«Автобусты жөндеуге қажет бөлшектер, жанар-жағармай бағаларының өскенін ескерсек, бюджеттен бөлінетін өтемақы табыс әкелмек түгілі шығындарды толығымен жаппайды. Сондықтан 7 әлеуметтік топты жеңілдікпен, тегін тасымалдау үшін мемлекеттік қазынадан қарастырылатын сома көлемі көбейгенін қалаймыз. Өтемақы 700-800 млн. теңге төленуі керек», - дейді «Павлодар облыстық көлікшілер одағы» қауымдастығының президенті Василий Рудаков. 

«Оған негіз жоқ»

Әйтсе де, жергілікті билік мұндай талаппен келіспейді. Павлодар қалалық тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық, жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары бөлімінің секторы меңгерушісі Гүлнар Амиралин тасымалдаушы компаниялардың талабына негіз болар құжаттық дәлелдердің жоқтығын айтты. 

«Алты компания өкілдері қаржылай шығын мен жолаушылар санының көбейгенін алға тартты. Бірақ, олардың есептерін, сөздерін айғақтайтын құжаттар да, негіз де жоқ», - дейді Гүлнар Амиралин. 

Сектор меңгерушісінің айтуынша, жеңілдікпен жүруге құқылы топ өкілдерінің санын «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы ұсынады. Соның негізінде тасымалдаушы компанияларға төленетін өтемақы көлемі есептеледі. Бірақ «Павлодар облыстық көлікшілер одағы» қауымдастығының президенті Василий Рудаков мұндай есептеу жүйесі дұрыс емес деген пікірде.


«Күніне нақты қанша жолаушы қоғамдық көліктер арқылы қатынайтынын бізден артық ешкім білмейді. Жүргізушілер, кондукторлар олардың есебін жүргізіп, әкімдікке ұсынып еді, билік қабылдамай қойды», - дейді Василий Рудаков. 

Ортақ мәміле 

Бірнеше күндік келіссөздер нәтижесінде қос тарап ортақ шешімге келді. Соған сәйкес, 1 наурыздан бастап қоғамдық көліктер барлық әлеуметтік топ өкілдерін еш өзгеріссіз тасымалдайды. Есесіне Павлодар қаласының әкімдігі тиісті сертификаты бар арнайы компанияны жалдап, 1 мамырға дейін жолақының толық құны - 80 теңгені төлейтін жолаушылар легін жеке, тегін немесе 50 пайыздық жеңілдікпен қатынайтындарды жеке есепке алады. Соған сәйкес, өтемақы төленетін болады. 

Айта кетелік, қазіргі уақытта жеңілдік қарастырылған 7 топқа жататын 70 мыңға жуық тұрғынның жолақы шығындарын мемлекет өтейді. Егер қоғамдық көлік иелері оларды тегін немесе жеңілдікпен тасымалдаудан бас тартса, әкімдік пен компания арасындағы келісімшарт біржақты негізде бұзылуы мүмкін. 


 

banner_wsj.gif

Қазақстанның кейбір облыстарында су тапшылығы сезілуі мүмкін

Оған трансшекаралық өзен суының азаюы себеп

Жаңа егіс науқанының алдында еліміздің бірқатар аймақтарында су тапшылығы сезілуі мүмкін. Бұл туралы геология, экология және табиғи ресурстар министрі Мағзұм Мырзағалиев суармалы жердің ирригациялық инфрақұрылымын жаңғырту мәселесі қаралған үкімет отырысында мәлімдеді. 

Министр гидрологиялық болжам бойынша, биыл оңтүстік және батыс облыстарда су тапшылығы сезілуі мүмкін дейді. Бұған дейін ел үкіметі елімізде төтенше жағдай жариялануына байланысты азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуді басым бағыт деп белгілеген еді. Осы орайда Мырзағалиев ауыл шаруашылық саласында жүрген шаруаларды қажетті сумен қатамасыз ету – осы міндеттің бір бөлігі деп тұжырымдайды.

«Осыған орай біз тиісті шараларды қабылдадық. Су қоймаларының жұмыс кестесі қайта қаралып, әзірленді. Оны дайындау барысында суармалы жерлерді сумен қамтамасыз ету есепке алынды. Қазіргі таңда су қоймалары толтырылып жатыр",- деді ол Үкімет отырысында. 

Қазақстанның трансшекаралық өзендері бастау алатын көрші елдер – Қырғызстан, Тәжікстан мен Өзбекстанда да су тапшылығы сезілуі жағдайды одан әрі ушықтырып тұр. Бұл өзендердің суы елдің оңтүстігі мен батысында ауыл шаруашылық мақсаттағы жерді суаруға пайдаланылады.

«Біз өз тарапымыздан өзбек, қырғыз және тәжік әріптестерімізбен тиісті  келіссөз жүргізіп жатырмыз. Біздің басты назарда – Сырдария, Шу, Талас өзендері және мемлекетаралық каналдар бойынша Түркістан, Қызылорда және Жамбыл облыстарына қажетті су келуін қамтамасыз ету. Осыған орай, видеобайланыс арқылы 10 сәуірде су шаруашылық министрліктерінің арасында консультация өткізу жоспарланған»,– деп айтып өтті министр.

Минстрліктің мәліметі бойынша, Қазақстанда 1,5 млн гектар суармалы жер бар. Олардың басым бөлігі оңтүстік облыстарға тиесілі. Былтыр сол жерлерді суару үшін 12,3 млрд м3 су жұмсалды. Бұл еліміз бойынша тұтынатын судың 67% құрайды.

Бір гектар жерді суаруға кететін су көлемін орта есеппен 6 м3-ке дейін азайтса, ұнемделген сумен тағы да 2 млн гектар жерді суғаруға болады екен. Сондықтан министр суды үнемдеу технологиясын көбірек пайдалану керек деп тұжырымдайды. 

«Тамшылатып суару, жаңбырлату және егіс көлемін жоспарлаудың жаңа технологиялары пайдаланылатын суды бұрынғы тәсілдермен салыстырғанда, 33 пайызға үнемдеуге мүмкіндік береді. Ең бастысы - шығындалған судың өнімділігі артады, 1 шаршы мерт суды пайдалана отырып, 2,5 есе көп өнім алуға болады»,– деді ол. 

Бұдан бөлек, Қызылорда, Түркістан, Жамбыл және Алматы облыстарында 205 километр канал тазаланды және бұл жұмыс әрі қарай жалғасып жатыр.

Сондай-ақ, 335 гидротехникалық нысандар жөнделіп, 39 километр канал бетонмен қапталды.
 

banner_wsj.gif

drweb_ESS_kursiv.gif